13-05-2000 12:43
| Van onze binnenlandredactie
ENSCHEDE - De ramp die Enschede zaterdag trof door de ontploffing van een vuurwerkopslagplaats, heeft aan zeker vijftien mensen het leven gekost. Zeshonderd mensen raakten gewond en tweehonderd anderen worden nog vermist. In de wijk Mekkelholt ontstond een enorme ravage. Tussen de 350 en 400 woningen zijn verwoest. Duizend huizen zijn beschadigd. In de stad is grote onrust ontstaan over het feit dat een hoeveelheid vuurwerk van deze omvang in een woonwijk lag opgeslagen.
De ramp ontstond toen rond 15.30 uur een brandje in een schuur oversloeg naar de loodsen van S.E. Fireworks aan de Tollensstraat, waar 100 ton uit China geïmporteerd vuurwerk lag opgeslagen. Er deden zich verscheidene explosies voor, die kilometers ver te horen waren. Ze veroorzaakten een geweldige zwarte rookwolk, die urenlang tot in de verre omtrek was te zien. De zwaarste klap leidde tot een grote schokgolf, die volgens een deskundige het effect had van een raketinslag.
Meer dan duizend politiemensen, brandweerlieden, militairen, EHBO'ers en andere hulpverleners snelden naar de getroffen wijk. Ook vanuit Duitsland werd hulp geboden. Reddingshonden zochten in het puin naar slachtoffers. Naast tachtig ambulances werden vier traumateams ingezet. De vliegbasis Twente was de uitvalsbasis voor de traumahelikopters, die gewonden naar ziekenhuizen in Nederland en Duitsland brachten. Een kleine groep getroffenen kreeg eerste hulp op de vliegbasis.
Slachtoffers
Veel gewonden werden door buurtbewoners weggebracht. Volgens een ooggetuige kwam een toeterende auto voorbij waaruit twee bebloede benen staken van een gewonde die in allerijl naar een ziekenhuis werd vervoerd. Van de gewonden lagen er vanmorgen nog 39 in het ziekenhuis. Vijf van hen verblijven nog op de intensive care. Het Medisch Spectrum Enschede riep alle slachtoffers die wonden hebben laten behandelen op om een tetanusinjectie te halen. Bij open wonden die worden gehecht moet binnen 24 uur een tetanusinjectie worden gegeven. Door alle drukte is dat zaterdag verzuimd.
Onder de vijftien doden die zijn geborgen zijn vier brandweerlieden. Spuitgasten reageerden geëmotioneerd op het verlies van hun collega's. De identificatie van de omgekomenen kan nog dagen in beslag nemen.
Het Rampenidentificatieteam (RIT) stopte gisteravond bij het invallen van de duisternis met het zoeken naar doden. De opsporing van slachtoffers werd bemoeilijkt doordat de puinresten te heet waren om met de hand te kunnen werken. De brandweer is vannacht continu bezig geweest met het koelen van het puin. De brandweer is ook nog steeds kleine branden aan het blussen die hier en daar oplaaien.
Burgemeester Mans stelde zaterdag om 16.15 uur het rampenplan in werking. Vanwege het explosie- en instortingsgevaar en mogelijke plunderingen werd later ook een noodverordening van kracht, waarbij de wijk rond de vuurhaard tot verboden gebied werd verklaard. De gemeente kreeg ondersteuning van het Crisisonderzoeksteam van de Universiteit Leiden.
De ramp is een van de grootste die ons land na de oorlog hebben getroffen. De schade is gigantisch. Over de oorzaak van het drama is nog niets bekend . Het openbaar ministerie onderzoekt de mogelijkheid om een gerechtelijk vooronderzoek in te stellen.
De brandweer wil nog geen verband leggen met het opmerkelijke aantal brandstichtingen waarover in de achterliggende tijd grote onrust in de stad is ontstaan. Vannacht werd brand gesticht bij een pand in de Jupiterstraat. Er werden twee brandhaarden ontdekt. De afgelopen week werd de stad getroffen door twee grote branden, die voor tonnen schade aanrichtten.
Koningin
De Pathmoshal en de Diekmanhal werden ingericht als opvangcentrum. Honderden mensen brachten daar de nacht door. Gisteren kregen ze bezoek van koningin Beatrix en premier Kok, die na een korte wandeling door de wijk zichtbaar ontdaan waren.
Bij het vanmorgen geopende informatiecentrum aan het Molenplein zag het al snel zwart van de mensen. Een paar honderd gedupeerden stonden al om negen uur voor de deur. Een medewerkster deed een geëmotioneerde oproep vooral rustig te blijven. De eerste 24 uur belden 9000 mensen het hulpnummer 0800-1100. Op het hoogtepunt stonden er bijna 45 lijnen open. Opvallend veel mensen meldden dat ze terecht waren. Heel veel bellers boden hulp aan.
Burgemeester Mans liet vanmorgen weten dat alleen in het centrum van het rampgebied asbestdeeltjes zijn neergekomen. In de buitenste ring mochten vanmiddag de eerste bewoners onder begeleiding terug naar huis. Inwoners van de getroffen wijk kregen tijdelijk onderdak in gemeubileerde huizen van de woningcorporaties en Universiteit Twente. Ook veel particulieren stelden hun huis open. De buitenring van het rampgebied werd later nog uitgebreid, omdat bij nog meer huizen instortingsgevaar dreigde. De mensen uit die panden moesten de nacht doorbrengen in de Diekmanhal.
De verzekeraars zetten gezamenlijk hun schade-experts aan het werk. Gisteravond hadden al 300 huishoudens een beroep op de Stadsbank Oost- Nederland gedaan. De bank gaf elk gezin 500 gulden mee om de komende dagen te kunnen overbruggen.
