02-04-2002 09:53
| W. van Hengel
De Universiteit Maastricht is momenteel bezig met onderzoek naar het effect van bepaalde voedingsbestanddelen op het gehalte aan AGE’s in het bloed. Aan andere universiteiten in Nederland heeft eveneens onderzoek plaats naar deze schadelijke suiker-eiwitverbindingen. De Vrije Universiteit richt zich op de bloedvaten en de Rijksuniversiteit Groningen werkt aan de ontwikkeling van goede meetmethoden. Vorig jaar promoveerden twee onderzoekers van TNO preventie en gezondheid in Leiden tegelijkertijd op onderzoek naar AGE’s en gewrichtsslijtage (zie kader hierboven).
Ook het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) volgt de ontwikkelingen. Dr. ir. E. H. J. M. Jansen, verbonden aan het Laboratorium voor Effecten-Onderzoek van de Sector Voeding en Consumenten Veiligheid, bezocht vorig jaar in Praag een tweedaags congres dat over niets anders ging dan AGE’s en de mogelijke gevolgen daarvan voor de gezondheid. „Wij doen bij het RIVM veel onderzoek naar schade die ontstaat in cellen en weefsels door vrije zuurstofradicalen. Deze schadelijke moleculen veroorzaken oxidatieve stress -een soort biologische roestvorming- en spelen een rol bij veel chronische aandoeningen. Wat we in een nieuw project willen onderzoeken, is het belang van de bijdrage van AGE’s aan dit soort schadelijke processen. Duidelijk is al wel dat AGE’s zorgen voor een flinke toename van het aantal vrije zuurstofradicalen.”
Het is daarom volgens Jansen belangrijk te zorgen voor goede gevarieerde voeding met dagelijks verse groenten en minstens twee stuks fruit. „Groenten en fruit bevatten onder andere veel anti-oxidanten. Zeker voor mensen met diabetes is het van belang dat ze voldoende anti-oxidanten, zoals de vitaminen A, C en E, binnenkrijgen, omdat ze een verhoogde oxidatieve stress hebben en daardoor een verlaagd anti-oxidantniveau. Zo wijzen experimenten met vitamine C uit dat het de vorming van AGE’s kan voorkomen. Heel belangrijk is de juiste balans tussen de diverse vitaminen en mineralen. Teveel ijzer bijvoorbeeld kan het AGE-proces weer bevorderen.”
De RIVM’er stelt dat voedingsgewoonten waarschijnlijk een rol spelen bij het ontstaan van versuikeringsproducten. „Onze voeding bevat erg veel suikers en het wordt er niet beter op. Het aantal mensen dat te veel eet en kampt met overgewicht, stijgt onrustbarend. Je ziet een veramerikanisering van onze samenleving, ook op het gebied van eetgewoonten. Er is een opmars van kant-en-klaarproducten. Mogelijk bevatten die meer AGE’s dan onbewerkte producten. Daarnaast is er een tendens om zo veel mogelijk vetvrij te gaan eten. In de praktijk leidt dat vaak tot de consumptie van meer koolhydraten, meervoudige suikers. Dat laatste heeft gevolgen voor de AGE-vorming.”
Ook bij mensen zonder diabetes is het volgens Jansen niet om het even of je veel of weinig suiker gebruikt. „Als je veel suikers gebruikt, moeten die ergens blijven, ook al blijft het bloedglucosegehalte bij een gezond persoon binnen bepaalde waarden. De glucose wordt in dat geval opgeslagen in de cellen en verbrand, waardoor de vorming van AGE’s toeneemt.”
