12-09-2002 12:00
| gewijzigd 12-09-2002 12:01
| Van onze correspondent
NEW YORK - Met tal van sobere plechtigheden herdacht Amerika woensdag de duizenden slachtoffers van de terreuraanslagen van 11 september vorig jaar. In New York werd om 8.46 uur één minuut stilte in acht genomen. Op dat tijdstip vloog vorig jaar het eerste van de twee toestellen die het World Trade Center troffen de noordelijke toren binnen.
Na de minuut stilte begon de New Yorkse oud-burgemeester Rudolph Giuliani met het voorlezen van de namen van de 2801 mensen die bij de aanslagen op het World Trade Center omkwamen, van Gordon Aamoth tot Igor Zukelman. „Zij waren onze buren, mannen, vrouwen, kinderen, broers en zusters”, aldus burgemeester Michael Bloomberg, die na de plechtigheid bij een voorlopig gedenkteken in het nabijgelegen Battery Park een eeuwige vlam ontstak. Ook president George Bush bezocht New York, nadat hij eerder bezoeken had gebracht aan het ministerie van Defensie (Pentagon) in Washington en aan Shanksville in Pennsylvania.
Het derde gekaapte toestel vloog op 11 september vorig jaar het Pentagon binnen, waarbij 184 mensen omkwamen. Bij Shanksville in Pennsylvania kwamen 44 mensen om het leven nadat het vierde gekaapte toestel daar neerstortte, waarschijnlijk nadat een groep passagiers besloot actie te ondernemen om te voorkomen dat het toestel het geplande doel in Washington zou bereiken. Na de aanslagen vorig jaar was onduidelijk of het vierde toestel bedoeld was voor het Witte Huis of voor een ander doelwit. Maar deze week meldden twee aanhangers van Osama bin Ladens al-Qaida-terreurnetwerk dat het vierde toestel bedoeld was geweest voor het Capitool -het parlementsgebouw- in Washington.
Ook president Bush begon om 8.46 uur met een minuut stilte in de tuin van het Witte Huis in Washington, waar een klein gezelschap bijeen was gekomen. Daarna bezocht hij achtereenvolgens het herstelde gebouw van het Pentagon, Shanksville en ten slotte New York. Overal nam hij uitgebreid de tijd voor gesprekken met nabestaanden. „Diegenen die geliefden verloren, hebben een jaar van verdriet achter de rug. Maar wat onze vijanden begonnen zijn, zullen wij afmaken. Wij hebben de oproep gehoord en wij zullen geen enkele terrorist of tiran toestaan om onze beschaving te bedreigen met massavernietigingswapens”, aldus Bush woensdagavond in een televisieboodschap tot het Amerikaanse volk. Hij refereerde daarbij duidelijk aan de Iraakse dictator Saddam Hoessein, die hij overigens niet met name noemde.
De Amerikanen hebben na de elfde september nooit een direct verband kunnen vaststellen tussen de terreuraanslagen en Irak. Desondanks pleit Washington voor militair optreden tegen Irak, omdat dat land over massavernietigingswapens zou beschikken. Dat is in strijd met de beloften die Irak deed na de nederlaag in de Golfoorlog in 1990. Bush spreekt donderdag de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in New York toe. Volgens een Witte-Huiswoordvoerder zal hij daar „in duidelijke taal” uiteenzetten dat de keus eenvoudig is. Of de VN besluiten de naleving af te dwingen van de resoluties die zij de afgelopen elf jaar ten aanzien van Irak hebben aangenomen, of de volkerenorganisatie veroordeelt zichzelf tot onbekwaamheid. In het laatste geval wil Washington zelf optrekken tegen Saddam Hoessein.
