NEW YORK - Wereldleiders pleiten voor een wereldwijde aanpak van de financiële crisis in Amerika. President Bush doet echter nog geen beroep op andere landen. Dat bleek dinsdag tijdens de eerste dag van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties.
Secretaris-generaal van de VN Ban Ki Moon schilderde in zijn toespraak een grimmig beeld van een wereld die niet alleen wordt geconfronteerd met een financiële crisis, maar ook met een crisis in de voedsel- en energievoorziening. De secretaris-generaal wees erop dat de financiële crisis de doelstellingen bedreigt die bij de millenniumwisseling ten aanzien van armoedebestrijding zijn gesteld. Hij pleitte daarom voor een nieuw wereldwijd leiderschap. „Als er ooit een roep om collectief optreden is geweest, dan is het nu”, zei Ban.
Sarkozy, dit halfjaar voorzitter van de Europese Unie, drong aan op een wereldwijde oplossing. „Laat ons werken aan een kapitalisme waarin banken onder toezicht staan en indien nodig worden bestraft, waar transparantie (…) in de plaats komt van ondoorzichtigheid.” De Franse president stelde voor om in november een topbijeenkomst te beleggen in Londen, New York, Washington, Parijs of Brussel. Hij zei dat geen enkel land in zijn eentje in staat is de financiële crisis op te lossen en dat het daarom logisch is een conferentie van de G-8 te beleggen.
De Amerikaanse president George Bush verzekerde dat zijn regering op het punt staat de kredietcrisis te bezweren. Hij verwees naar een op handen zijnd akkoord tussen zijn regering en het Congres over een staatsfonds ter grootte van 700 miljard dollar. Bush zei zich te realiseren dat andere landen toekijken. Hij zei er het volste vertrouwen in te hebben dat Washington binnen het vereiste tijdsbestek in staat zal zijn erger te voorkomen. Hij deed geen beroep op andere landen.
Enkele vooraanstaande Amerikaanse senatoren hebben zich dinsdag evenwel kritisch uitgelaten over het plan. Zowel de Senaat als het Huis van Afgevaardigden moet het voorstel van minister van Financiën Paulson goedkeuren. Christopher Dodd, de voorzitter van de senaatscommissie voor financiën, zei dat in het plan te veel details ontbreken. De belangen van de Amerikaanse belastingbetaler moeten beter worden gewaarborgd, aldus Dodd. Ook Richard Shelby, de hoogste Republikein in de commissie, wil Paulson terugsturen naar de tekentafel. Hij zei dat er geen enkele garantie is dat het plan van de minister werkt.
De Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO) staat achter het reddingsplan. Dat maakte de organisatie, waarin dertig economische grootmachten zijn verenigd, dinsdag bekend. Volgens de OESO draagt het plan bij aan een stabielere wereldeconomie.
Volgens de OESO heeft de kredietcrisis onvolkomenheden aan het licht gebracht in de regelgeving en het toezicht op de financiële markten. De organisatie wil met regeringen, centrale banken en internationale organisaties samenwerken om die problemen aan te pakken, aldus Gurria.
Het Europees Parlement (EP) wil dat er duidelijker spelregels komen voor de financiële markten. Het EP riep de Europese Commissie dinsdag op die regels de komende maanden op te stellen.
