Omdat ze door de crisis niet de beschikking hebben over voorzieningen die voor ons vanzelfsprekend zijn, zoals eten, stromend water, sanitair en eenvoudige geneesmiddelen. Deze crisis sleept zich al vele jaren voort. U snapt het: ik bedoel de armoedecrisis.
Kansloos
De armoedecrisis is van een heel andere orde dan de kredietcrisis. Ten eerste raakt de armoedecrisis vele miljoenen mensen die op geen enkele manier de armoedeval waarin ze zitten, hadden kunnen voorkomen. De kredietcrisis is daarentegen door hebzuchtigen over zichzelf afgeroepen. Huiseigenaren die boven hun stand wilden wonen, banken die flink winst wilden maken en spaarders die van het hoogste rentetarief wilden meesnoepen.
Een tweede schrijnend verschil is dat de armoedecrisis zeer bewust in stand wordt gehouden door de wurggreep van de internationale markt. Westerse landen maken het ontwikkelingslanden bijna onmogelijk om te ontsnappen aan de ongelijkheid. Diverse landen zijn niet eens in staat de rente op hun schulden te voldoen, laat staan dat ze iets kunnen opbouwen.
In de kredietcrisis daarentegen worden door westerse regeringen meteen astronomische bedragen beschikbaar gesteld om de financiële belangen van weldoorvoede spaarders veilig te stellen. Een klein deel van dit bedrag zou vele miljoenen ondervoede mensen redden en een toekomst geven. De armoedecrisis gaat hand in hand met de klimaatcrisis. De productie van materiële welvaart komt terecht bij een klein deel van de wereldbevolking.
Dat deel kan zich beschermen tegen de rampen die ontstaan door de aantasting van de atmosfeer. De rest van de wereldbevolking niet. Wij kunnen dijken bouwen tegen de rijzende zeespiegel, maar de bevolking van Bangladesh verdrinkt. Naast ons de zondvloed. De klimaatcrisis haalt de natuurcrisis in. Een paar wekengeleden maakte een VN werkgroep bekend dat een kwart van alle zoogdiersoorten op aarde gevaar loopt om op korte termijn uit te sterven. Voor vogels, insecten en planten zal de toekomst er zeker niet beter uitzien. De jacht op materiële welvaart ruïneert de schepping op wereldschokkende wijze.
Wakker liggen
Wat mij benieuwt is of het leven van christenen anders wordt geraakt door deze crises. Zijn wij meer bezig met al dit onrecht en vertalen wij dit in andere keuzes? Waaruit blijkt dat wij een andere verantwoordelijkheid ervaren dan de jacht op welvaart? Blijkt op grote schaal dat wij soberder leven? Blijkt dat wij spaargeld niet investeren om rente, maar om er goed mee te doen voor minder bedeelden? Kopen wij meer fair tradeproducten, ecoartikelen, producten met milieukeur?
Helaas. Ik ben bang dat de meeste christenen niet wakker liggen van armoede, klimaat en natuurcrises. Van de kredietcrisis misschien wel. Want we moeten immers woekeren met onze talenten, onze zegeningen tellen, en –eh– andere zorgen buiten de deur houden omdat we vreemdelingen zijn op aarde. Toch?
De auteur is senior beleidsmedewerker bij het ministerie van LNV. Hij schrijft deze bijdrage op persoonlijke titel. Reageren aan scribent? nietbijbroodalleen@refdag.nl.
