30-09-2008 11:26
| gewijzigd 30-09-2008 11:36
| Van onze correspondent
NEW YORK - De komende verkiezingen in Amerika hebben grote invloed gehad op de afwijzing maandag van het financiële reddingsplan van de regering-Bush door het Huis van Afgevaardigden.
Met de verkiezingen in aantocht is er meer contact tussen politici en thuisfront dan in normale tijden. En dit thuisfront heeft tal van afgevaardigden (van het Huis van Afgevaardigden) en senatoren (van de Senaat) laten weten dat men het reddingsplan om banken in nood te hulp te komen hartgrondig afwijst. „Waarom helpen jullie met mijn belastinggeld de bank die net mijn huis onder m’n gat heeft verkocht”, wilde een vrouwelijke kiezer weten van de Democratische afgevaardigde John Yarmuth uit Kentucky.
„Deze kiezer wilde ook weten of wij hier in Washington grondig alle alternatieven hebben onderzocht die misschien een beter antwoord vormen op de crisis. Ik kwam tot de conclusie dat dat niet het geval is geweest. Er is in alle haast en achter gesloten deuren overlegd en vervolgens werden wij met een fait accompli geconfronteerd. Ik geloof niet dat dit de manier is om dit soort crises op te lossen en daarom heb ik tegen het plan van de regering gestemd”, aldus Yarmuth.
Harde strijd
David Boaz van het Cato Research Instituut in Washington wijst erop dat het een ongebruikelijke coalitie van conservatieve Republikeinen en liberale Democraten was die het reddingsplan uiteindelijk heeft getorpedeerd. „Conservatieve Republikeinen die in beginsel niets moeten hebben van overheidsingrijpen in de markt. En liberale Democraten die er niets voor voelden om kostbaar belastinggeld te gebruiken om -wat zij noemen- de grijpgrage Wall Streetbazen uit te kopen. Maar dat was niet de enige factor”, aldus Boaz.
Hij wijst erop dat de tegenstemmen maandag vooral kwamen van afgevaardigden die in hun thuisdistrict een harde strijd moeten voeren om politiek te overleven. „Deze groep kan het zich gewoon niet veroorloven om de verontwaardigde stemmen van de kiezers te negeren, omdat men anders op 4 november weggestemd wordt. De kiezer had daarom ditmaal een grote invloed op de stemming in het Huis van Afgevaardigden. Sommige fractieleiders betreuren dat, maar zo werkt de democratie nu eenmaal”, aldus Boaz.
Sommige Republikeinen verweten de Democratische voorzitter van het Huis Nancy Pelosi dat zij te haastig had laten stemmen, „zonder dat men voldoende tijd had om het regeringsvoorstel voldoende te kunnen bestuderen.” Dat is volgens Boaz „lariekoek. Als de Republikeinen meer tijd hadden willen hebben om het voorstel te bestuderen, dan had men de stemming een paar dagen kunnen uitstellen. Maar de Republikeinse fractieleiding heeft dat niet voorgesteld. Men wist dat het Huis vandaag dicht zou zijn in verband met het Joodse nieuwe jaar en ging akkoord met de stemming op maandag”, aldus Boaz.
Het is nog onduidelijk of de Senaat morgen stemt over het reddingsplan. Men verwacht minder oppositie tegen het voorstel in de Senaat dan in het Huis van Afgevaardigden. Zou dit college het reddingsplan goedkeuren, dan wordt de druk op de Republikeinse fractie in het Huis om alsnog goedkeuring van het plan te overwegen groter. „Ik verwacht de komende dagen daarom wel het een en ander aan politiek gemanoeuvreer”, zegt Boaz.
Signaal
Het duurde maandag natuurlijk niet lang of de presidentskandidaten lieten van zich horen. De Republikeinse kandidaat John McCain beschuldigde zijn Democratische rivaal Barack Obama ervan te hebben geholpen het reddingsplan van de regering te torpederen. Dit is een merkwaardige beschuldiging als men naar de cijfers kijkt. Senator McCain had voor de stemming in het Huis aangedrongen op aanvaarding van het plan, maar 67 procent van de Republikeinse fractie stemde desondanks tegen.
Bij de Democraten pleitte Obama ook voor aanvaarding van het plan en 60 procent van zijn partijgenoten in het Huis van Afgevaardigden stemde inderdaad voor. „Met zulke cijfers kun je moeilijk volhouden dat Obama verantwoordelijk is voor het sneuvelen van het reddingsplan. Wat je wel kunt constateren is dat senator McCain blijkbaar niet voldoende gezag heeft binnen zijn eigen partij. En dat is voor hem geen hoopgevend signaal met betrekking tot de naderende presidentsverkiezing”, meent politiek analist Thomas Mann van het Brookings Research Instituut in Washington.
En hoeveel invloed heeft president Bush nog in zijn eigen (Republikeinse) partij ? „Heel, heel weinig, maar dat is niet verwonderlijk. In de eerste plaats is hij niet erg populair. Bovendien distantiëren parlementariërs zich nu gemakkelijk van hem, omdat zij hem in de toekomst niet meer nodig hebben. Dat is nu eenmaal het lot van vertrekkende presidenten. Bill Clinton riep kort voor zijn vertrek in 2001 ook tegen het parlement: „Ik ben nog steeds president.” Dat was waar, maar hij was een vleugellamme president en dat geldt nu ook voor Bush. Het feit dat zijn eigen partij hem maandag in de steek liet, is daarvan wel een erg duidelijk bewijs”, aldus Mann.
