AMSTERDAM - De reddingsactie voor het geplaagde Fortis was noodzakelijk voor Nederland, stelt Arnoud Boot, hoogleraar financiële markten aan de Universiteit van Amsterdam. „Dit is de harde actie die we nodig hadden. Nederland is veiliggesteld.”
Vrijdagavond werd bekendgemaakt dat de Nederlandse staat volledig eigenaar wordt van alle activiteiten van het bank- en verzekeringsconcern Fortis Nederland en het vorig jaar door Fortis overgenomen deel van ABN AMRO. Het gaat om 45.000 medewerkers en 720 kantoren. De overheid betaalt daarvoor 16,8 miljard euro.
De actie was nodig omdat het reddingsplan van vorige week onvoldoende bleek. Fortis wankelde onder de dure overname van ABN AMRO in combinatie met de kredietcrisis. De 11,2 miljard euro die overheden van Nederland, België en Luxemburg in het wankelende Fortis staken, in ruil voor een belang van 49 procent in het bankbedrijf in die landen, kon het vertrouwen van klanten niet herstellen.
Boot typeert het eerste plan van vorige week zondag als „halfbakken Belgisch. Halve oplossingen kunnen niet. De afgelopen week is dat ook gebleken. Het vertrouwen was verdwenen. Klanten haalden hun geld massaal weg.”
De reddingsactie van afgelopen vrijdag vindt de econoom wel goed. Geen enkele spaarder hoeft zich met het nieuwe plan volgens Boot nog zorgen te maken. Een staatsbank kan niet omvallen. „Veiliger kan bijna niet”, aldus Boot.
Voor de econoom is het moeilijker te zien hoe de aandeelhouder van Fortis er voorstaat. Zeker nu vanmorgen bleek dat de Franse bank BNP Paribas de Belgische en Luxemburgse tak van Fortis overneemt.
Volgens Boot moet de Nederlandse overheid nu buitengewoon zorgvuldig te werk gaan. „Er moet bekeken worden of er geen kunstmatig voordeel is voor andere banken, zoals ING. Al is dat probleem niet heel erg groot. ING laten we ook niet omvallen.”
Ook moeten volgens de hoogleraar belangrijke beslissingen worden genomen over het management. „Jan Peter Schmittmann, nu verantwoordelijk voor ABN AMRO Nederland, gaat waarschijnlijk een belangrijke rol spelen. Maar er moeten ook externe bestuurders worden aangetrokken.”
Bovendien wijst Boot op de integratie van ABN AMRO met Fortis, die veel zorg behoeft. Samen hebben de twee banken een marktaandeel van meer dan 40 procent in het midden- en kleinbedrijf. Bij ABN AMRO Nederland werken 30.000 mensen, bij Fortis Bank Nederland 10.000 en bij de verzekeringstak 5000. „De vraag is ook of er gedeeltelijk of volledig geïntegreerd moet worden”, aldus Boot.
De redding van de Nederlandse overheid voor Fortis en ABN AMRO is volgens Boot een uitzonderlijke actie. De hoogleraar stelt dat er geen aanwijzingen zijn dat andere banken of verzekeraars in Nederland in moeilijkheden verkeren. „Absoluut niet. De rust kan nu weerkeren.”
