04-10-2008 21:25
| gewijzigd 06-10-2008 10:01
| Economie
PARIJS - De vier machtigste landen van de Europese Unie hadden beloofd er alles aan te zullen doen om de destabilisatie van hun banksystemen te voorkomen. Concrete plannen leverde de minitop die de Franse president Sarkozy zaterdag had belegd met de regeringsleiders van Duitsland, Groot-Brittannië en Italië echter niet op.
De vier spraken af hun maatregelen om in moeilijkheden verkerende banken te helpen op elkaar af te stemmen, maar een plan voor een Europese aanpak van de financiële crisis bleef achterwege.
De Franse president en gastheer Nicolas Sarkozy zei dat de leiders hebben afgesproken banken in hun landen die in moeilijkheden komen, krachtig te steunen. Maar een noodfonds zoals in de Verenigde Staten komt er niet.
Frankrijk had het idee geopperd om in navolging van de Verenigde Staten in EU-verband een reddingsplan voor de financiële sector op te stellen, maar stuitte daarbij op bezwaren van Duitsland. Dat land meent dat ieder land met eigen middelen de eigen financiële sector moet ondersteunen. Onderling zullen acties wel worden afgestemd, zei Sarkozy.
Het onvermogen van de EU om de crisis eensgezind te lijf gegaan baarde individuele lidstaten vorige week zorgen. Ierland en Griekenland gingen er tot ongenoegen van andere EU-landen toe over spaargelden garant te stellen en de huidige EU-voorzitter Frankrijk belegde de minitop in allerijl, in de hoop het vertrouwen van markten en investeerders te herstellen.
Zoals gezegd beloofden Sarkozy en de drie anderen, de Duitse bondskanselier Angela Merkel, de Britse premier Brown en de Italiaanse premier Berlusconi, de soliditeit en de stabiliteit van het Europese en financiële systeem te zullen garanderen. Of dit voldoende is om het vertrouwen te herstellen moet worden afgewacht.
De vier riepen de EU-toezichthouders op de regels die eerlijke concurrentie moeten waarborgen gezien de uitzonderlijke omstandigheden soepel toe te passen. Regeringen moeten volgens hen de ruimte krijgen om in nood verkerende bedrijven te helpen.
De regeringsleiders gaven een verklaring uit waarin stond dat bij de handhaving van de EU-richtlijn dat het begrotingstekort van lidstaten niet meer mag bedragen dan 3 procent van het bruto nationaal product, rekening moet worden gehouden met de huidige uitzonderlijke omstandigheden. Het Franse tekort ligt reeds in de buurt van die grens en andere EU-landen zullen de grens mogelijk ook naderen of overschrijden.
De vier waren het er snel over eens dat managers van banken die overheidssteun krijgen gestraft moeten worden voor het innen van enorme vertrekbonussen. Ook aandeelhouders zullen een deel van de consequenties op zich moeten nemen. De regeringsleiders beloofden kleine bedrijven die hulp nodig hebben te helpen door de vrijgave van 30 miljard euro aan leningen van de Europese Investeringsbank te versnellen.
Volgens de Spaanse minister Pedro Solbes van Financiën moeten de problemen van financiële instellingen als gevolg van de kredietcrisis juist op Europees en niet alleen op nationaal niveau worden aangepakt.
In een gisteren gepubliceerd vraaggesprek met de krant El Mundo stelt hij dat „er instellingen en sectoren zijn die meer dan andere lijden door financieringsproblemen, maar ik zie niets in een nationale oplossing. Het moet van Europa komen.”
Ook directeur Dominique Strauss-Kahn van het Internationaal Monetair Fonds (IMF) riep de Europese landen afgelopen weekeinde op tot een gezamenlijke aanpak van de financiële crisis. „In Europa is er behoefte aan coördinatie”, aldus Strauss-Kahn. „Het moet duidelijk zijn dat niet elk land voor zichzelf spreekt, wat een beetje het geval was in een aantal Europese gevallen.”
De voorzitter van het Europese Parlement, Hans-Gert Pöttering, bekritiseerde de minitop van zaterdag. Hij waarschuwde dat de landen met de vier grootste economieën van de EU geen besluiten mogen nemen voor de hele Europese Unie.
