DEN HAAG - Banken en andere financiële instellingen die zich bij de Nederlandse overheid melden voor een kapitaalinjectie mogen hun topbestuurders geen bonussen in geld uitkeren.
Dat kondigde minister Bos van Financiën dinsdag aan tijdens een overleg met de Tweede Kamer over de kredietcrisis. De bewindsman zei dat hij op dit punt het Britse voorbeeld wil volgen. Britse banken die voor steun bij de overheid aankloppen, mogen in het jaar waarin ze de hulp krijgen, geen contante bonussen uitkeren. Bonussen uitkeren in de vorm van aandelen wordt niet verboden.
Bos memoreerde dat het niet vreemd is om eisen te stellen aan beloningen. Dat gebeurt nu ook in de Verenigde Staten. „Binnen die cultuur is dat een enorme stap die voorheen onvoorstelbaar was”, aldus de bewindsman.
Minister Bos en premier Balkenende spraken voor het eerst met de Kamer over de maatregelen die zij in de afgelopen week hebben genomen om het financiële systeem te ondersteunen. Zoals bekend stelde de Nederlandse overheid vorige week 20 miljard euro beschikbaar voor steun aan banken als deze in financiële problemen dreigen te komen. Verder wil de staat zich garant stellen voor een bedrag van 200 miljard euro aan leningen die banken elkaar onderling verstrekken. Een groot deel van de financiële crisis is te wijten aan het gebrek aan onderling vertrouwen tussen banken. Zij willen geen leningen verstrekken aan banken die er financieel slecht voorstaan.
De Tweede Kamer steunt de maatregelen die de Nederlandse overheid heeft genomen, zo bleek tijdens het overleg, waarvoor de Kamer was teruggekomen van het herfstreces. Ook de oppositiepartijen kunnen zich erin vinden. „Ik ga de brandweerman nu niet op elk detail de maat nemen”, aldus VVD-Kamerlid Weekers.
Bos kondigde dinsdag nog enkele maatregelen aan voor banken die een beroep doen op steun van de overheid. Het ministerie van Financiën wil in dergelijke gevallen een vinger in de pap bij de benoeming van managers en toezichthouders. Verder zullen banken de kosten die met de kapitaalinjectie samenhangen, zelf moeten betalen.
Bos wil nog niet zeggen wat er met eventuele winsten gebeurt uit de noodmaatregelen. De garantstelling van 200 miljard kan de staat geld opleveren. De staat opereert daarbij als een verzekeringsmaatschappij, die een premie voor haar diensten verlangt en die zal ongeveer een half procent boven de marktprijs liggen. De verwachting is ook dat de verkoop van ABN AMRO de staat geld kan opleveren.
Bos stelde dat de manier waarop Amerika de kredietcrisis probeert te bezweren steeds meer begint te lijken op de Europese aanpak. De Verenigde Staten gaan de balansen van Amerikaanse banken ondersteunen met 250 miljard dollar. Tot dusver wilde de Amerikaanse minister van Financiën, Paulson, de crisis vooral te lijf gaan door slechte leningen op te kopen.
De Tweede Kamer had gisteren een lange lijst met vragen over de rol van toezichthouder De Nederlandsche Bank rond het debacle met de IJslandse bank Icesave. Daar hadden meer dan 100.000 Nederlanders en lagere overheden geld geparkeerd. De DNB zou al in de zomer twijfels hebben over de financiële situatie van de IJslandse bank. De Kamer vroeg zich af waarom dat destijds niet naar buiten was gebracht. Bos zegde een uitgebreide evaluatie toe van de gebeurtenissen rond Icesave.
