Exit is als belangengroep onbetekenend in het maatschappijke debat over voortijdige levensbeëindiging. Het debat komt niet van de grond.
Nieuwe ontwikkelingen die zich aandienen, worden direct de kop ingedrukt. Dat was te zien aan de berichtgeving in 2004 omtrent het protocol van het Academisch Ziekenhuis Groningen voor euthanasie bij jonge kinderen. „De laatste grens is gepasseerd. De ethische normen, gebaseerd op principes van na het Neurenbergproces, zijn ruim overschreden door de laatste Nederlandse gebeurtenissen”, schreef destijds monseigneur Elio Sgreccia, vicevoorzitter van de pauselijke Academie voor het Leven in het Vaticaanse dagblad L’Osservatore Romano.
Maar ook niet-gelovigen waren weinig enthousiast. „Er zijn geen grenzen voor euthanasie meer in Nederland”, schreef het communistische dagblad Il Manifesto. „Ook het laatste taboe, dat van de leeftijd, is definitief gevallen.”
De krant was bang voor een neveneffect. „Het risico bestaat dat er reizen vanuit het buitenland worden gemaakt naar het land van de tulpen, en dat daar ook kinderen bij worden betrokken die nog niet bewust zijn van hun eigen toekomst.” Het zijn precies zulke ’euthanasiereizen’ waarmee Exit als organisator vier jaar geleden in het nieuws kwam, ook al is dat volgens Coveri niet waar.
De politieke arm van de Rooms-Katholieke Kerk is de facto de Unione dei Democratici Cristiani (UDC), een rooms-katholieke partij die deel uitmaakt van de regering-Berlusconi. Het partijprogramma van deze partij leunt sterk aan tegen het pauselijk leergezag.
Een bekende exponent is Rocco Buttiglione, wiens kandidatuur vorig jaar voor de Europese Commissie werd afgewezen wegens zijn ideeën over onder meer homoseksualiteit. Buttiglione verdedigde maandag in het dagblad La Stampa zijn collega Giovanardi. „De opinie van Giovanardi is de opinie van de gehele UDC.”
De verdediging van traditionele waarden met betreking tot het leven en het gezin is traditioneel in goede handen bij deze partij. Of de partij en de curie evenwel zo blij zijn met de levenswandel van partijvoorzitter Pierferdinando Casini valt te betwijfelen. De in Bologna geboren politicus is gescheiden en woont samen met een 20 jaar jongere vrouw. Uit de nieuwe relatie werd vorig jaar een dochtertje geboren.
Dat Giovanardi niet wordt teruggefloten door zijn partijgenoten en zijn coalitiegenoten zich nauwelijks druk maken, heeft te maken met hun jacht op de katholieke stem. De centrumrechtse partijen willen zich zichtbaar sterk maken voor de ”katholieke waarden” die een belangrijk deel van de kiezers aanspreken. Op 9 en 10 april brengen de Italianen hun stem uit voor de landelijke verkiezingen.
Volgens een recent onderzoek beschouwt 88 procent van de bevolking zich als rooms-katholiek. Dat wil niet zeggen dat de katholieken allemaal de pauselijke leer respecteren. Uit een enquête van eind vorig jaar bleek dat 38 procent voor euthanasie is, 48 is tegen.
In Italië is niets wettelijk geregeld op het gebied van voortijdig beëindigen van de dood. De politiek wil zich de handen er niet aan branden. Alleen de Radicale Partij, goed voor zo’n anderhalf procent van de stemmen bij de komende verkiezingen, is voor.
Ook al is praten over het probleem uit den boze, dat wil niet zeggen dat euthanasie niet voorkomt. Een paar jaar geleden stapte een man met een pistool de ziekenzaal binnen waar zijn terminaal zieke vrouw lag en schoot haar dood. Niet iedereen verkiest zo’n oplossing. Maar een feit is dat er bijvoorbeeld alleen al 6000 Italianen in coma kunstmatig in leven worden gehouden.
