Maandag landde in de getroffen regio het eerste vliegtuig van de Verenigde Naties met aan boord vooral tenten, water en medische hulpmiddelen. Het Internationale Rode Kruis en hulporganisaties zoals Oxfam en CARE stuurden eveneens dringend benodigde spullen.
De Indonesische president Susilo Bambang Yudhoyono, die zijn kantoor naar Jogjakarta heeft verplaatst om dichter bij het rampgebied te zijn, moest maandag nog erkennen dat de hulp moeizaam verliep. Hij riep ertoe op de coördinatie te verbeteren, zowel die tussen de verschillende regio’s als tussen buitenlandse partijen en hulporganisaties.
Japan zegde omgerekend 8,3 miljoen euro aan financiële steun toe, nadat eerder onder meer de Verenigde Staten en de Europese Unie al miljoenen hadden beloofd. Daarnaast stuurt Tokio een onbekend aantal militairen en een tweede medisch team naar de getroffen gebieden op Midden-Java.
Ook Australië stuurt artsen en medische hulpmiddelen, waaraan grote behoefte is in het gebied rond Jogjakarta. Frankrijk wil een veldhospitaal naar Java sturen, waar veel gewonden op straat moeten worden behandeld. In Nederland begonnen de zogenoemde Samenwerkende Hulporganisaties een nationale inzamelingsactie voor de overlevenden. Een onderzoeksteam van de VN brengt vanuit de getroffen Midden-Javaanse stad Jogjakarta in kaart welke hulp precies nodig is in het rampgebied.
Plaatselijke autoriteiten zeggen dat de ontvangen hulp onvoldoende is. „We hebben voedsel en medicijnen van de regering gekregen, maar het is niet genoeg”, zei wijkfunctionaris Suparno in Bantul. „Hoe kan ik 40 kilo rijst verdelen over 1200 mensen?” Honderden dorpelingen stonden aan de straat te bedelen. Ze zeiden dat het geld dat ze ophaalden gebruikt zou worden om rijst, olie en kaarsen te kopen voor hun hele gemeenschap. „We hebben hulp nodig. Wat dan ook”, stond er op een bord.
Volgens dinsdag bekendgemaakte cijfers kwamen zeker 5427 mensen om het leven door de aardbeving van zaterdag, die een kracht van 6,3 op de schaal van Richter had. De Indonesische regering sprak daarnaast over 2155 gewonden, maar de VN- kinderhulporganisatie Unicef vermoedt dat het aantal gewonden 20.000 is. Volgens het Rode Kruis zijn meer dan 200.000 mensen door de ramp ontheemd.
Onder de slachtoffers van de aardbeving zijn veel kinderen en ouderen, blijkt uit de dodenlijsten die ziekenhuizen publiceren. De kinderen en ouderen zouden meer moeite hebben gehad om woningen te ontvluchten.
Vooral het gebied rond de stad Bantul is met ruim 3000 doden zwaar getroffen. Daar kwam ook het, voor zover bekend, enige Nederlandse slachtoffer van de beving om het leven. Hulpverleners zetten hun speurtocht naar overlevenden onder het puin voort, hoewel zij de kans steeds kleiner achten nog iemand levend aan te treffen.
Veel overlevenden gingen maandag aan de slag om puin te ruimen en bouwmateriaal te verzamelen voor tijdelijke onderkomens en gezondheidscentra. Een oude vrouw maakte een pad vrij van glasscherven - een groot gevaar voor mensen die geen schoenen of slippers meer hebben. In het grootste deel van het rampgebied was maandag nog geen elektriciteit of drinkwater. Twee zware regenbuien vergrootten de ellende voor de overlevenden.
De Indonesische regering had al de noodtoestand uitgeroepen voor het getroffen gebied. De noodtoestand moet het gedurende drie maanden mogelijk maken om sneller en efficiënter hulp te bieden. Vicepresident Jusuf Kalla beloofde alle overlevenden van de ramp omgerekend 19 euro en 12 kilo rijst.
De hulpverlening verliep aanvankelijk moeizaam door aanhoudende regen en honderden naschokken. De Indonesische regering verwacht dat de hulpoperatie gemakkelijker zal zijn dan die na de tsunami van december 2004.
Weinig wegen zijn beschadigd en de belangrijkste luchthaven in het gebied, die bij Jogjakarta, kon snel worden heropend. In verband met de dreigende uitbarsting van de vulkaan Merapi in dezelfde regio waren al veel medische hulpverleners in Midden-Java aanwezig. De Indonesische autoriteiten maken zich nog altijd zorgen over de vulkaan. Sinds de aardbeving van zaterdag is de seismologische activiteit in de vulkaan verdrievoudigd. De vulkaan spuwt nu gemiddeld 150 keer per etmaal hete stoom en lava uit, vergeleken met voorheen 50 keer. Vulkanologen waarschuwen dat de top van de vulkaan kan instorten, waardoor een golf lava over de berghellingen kan gaan stromen.
