23-09-2008 10:59
| J. Visscher
GRONINGEN - Gerommel met slachtvee, waardoor de voedselveiligheid in gevaar komt. Het zit officier van justitie mr. W. H. Frank niet lekker. „De consument moet de garantie hebben dat het goed zit.”
Strijdbaar ogend komt ze de Groningse rechtszaal binnen, mevrouw D., eigenaar van een slachterij in Stadskanaal. In de uren die volgen, is ze het ene moment verontwaardigd, dan weer boetvaardig. Om aan het eind van de zitting te onderstrepen: „Ik wil proberen goed werk te leveren. Wie werkt, maakt fouten. Ik ga voor voedselveiligheid.”
Justitie verdenkt mevrouw D. van ontoelaatbaar gerommel met schapenresten. Tijdens een controle in april 2007 ontdekt de Voedsel en Waren Autoriteit (VWA) dat de schapenkarkassen in de koelcel nog niet zijn ontdaan van ruggenmerg.
De regels schrijven voor dat het ruggenmerg van de dieren „zo spoedig mogelijk” moet worden verwijderd, nog voordat de karkassen in de koelcel verdwijnen. Het ruggenmerg kan de dier- en volksgezondheid in gevaar brengen.
Dat de karkassen mét ruggenmerg in de koelcel hingen, heeft een praktische reden, betoogt de eigenares van het slachthuis. „Vergelijk het met gelatinepudding. Als dat nog warm is, kun je het moeilijk scheppen. Wanneer de pudding koud is, kun je het spul goed weghalen. Zo is het ook met ruggenmerg. Als het koud is, haal je het zo weg met een mesje. Warm ruggenmerg is veel lastiger te verwijderen.”
De vrouw beweert dat de VWA „nooit een hot item heeft gemaakt” van het koud verwijderen van het ruggenmerg.
De puddingtheorie van de eigenares van het slachthuis maakt geen indruk op twee opgeroepen getuigen, de VWA-controleur en een VWA-dierenarts. Beiden verklaren dat hun niets bekend is van het verhaal dat het gebruikelijk is dat het ruggenmerg koud wordt weggehaald. „Mij is nooit gebleken dat het ruggenmerg koud wordt verwijderd”, meldt de dierenarts. Hij is ervan overtuigd dat Brussel de ”koudprocedure” niet zou goedkeuren. „Dat ruggenmerg van de schapen moet eruit voordat de karkassen de cel ingaan.”
Uit de getuigenverklaringen blijkt dat het controlesysteem is veranderd. De overheid legt de verantwoordelijkheid voor de bedrijfsvoering steeds meer bij slachters zelf. Het controlesysteem is daarop aangepast: vanuit het bedrijfsleven zelf neemt de Kwaliteitskeuring Dierlijke Sector (KDS) de keuring van het geslachte vee ter hand. Met andere woorden: de slachter keurt zijn eigen vlees.
De dierenarts: „Brussel legt steeds meer nadruk op controle door het bedrijfsleven zelf. Dat leidt tot ontsporingen.” Meer slachterijen in de regio hebben een scheve schaats gereden, zo wordt tijdens de zitting duidelijk. Tijd is geld: er zit spanning tussen een deugdelijke keuring van -geslacht- vee én de kosten die dat met zich meebrengt.
De schapenkarkassenzaak zit aanklager W. H. Frank duidelijk dwars. Hoewel hij stelt dat de bewuste slachterij doorgaans ambachtelijk werk levert, noemt hij het niet snel verwijderen van ruggenmerg „een heel ernstige zaak.” „De consument moet de garantie hebben dat de controle goed gebeurt.”
Ook de aanklager is niet gelukkig met het veranderde controlesysteem. „Het is een slechte keuze om de overheid meer op afstand te laten controleren. Als het bedrijfsleven zelf de keuring in handen heeft, kunnen er vanwege economische motieven eerder dingen niet goed gaan.”
De aanklager eist een boete van 8000 euro, waarvan de helft voorwaardelijk.
De eigenares van het slachthuis reageert nogal ontdaan. De eis betekent dat ze 4000 euro moet neertellen. „Geef me liever vijf jaar cel voorwaardelijk.” Ze zegt van goede wil te zijn. „We moeten met elkaar verder. Laten we om tafel gaan om door te spreken over het juiste controlesysteem.”
De uitspraak van de economische politierechter moet voor mevrouw D. een opluchting zijn. Weliswaar acht de rechter haar schuldig, maar de boete van 8000 euro is geheel voorwaardelijk, met een proeftijd van twee jaar. Als ze dus niet opnieuw in de fout gaat, hoeft mevrouw niets te betalen.
