Tijdens zijn lunchpauze neemt Nugteren (50) uitgebreid de tijd voor een interview. „Ik studeerde in 1986 in Nederland af als basisarts. In die tijd was er niet veel werk voor huisartsen. Toen kreeg ik een aanbod om in een Hollandse wijk in Spanje huisarts te worden. Dat heb ik aangegrepen. Zo ben ik hier terechtgekomen.”
In Spanje kwam de uit Zwijndrecht afkomstige Nugteren al snel in contact met dokter Grasmeier. „Hij was de eerste Nederlandse huisarts die in 1985 in Spanje was begonnen. Ik kon bij hem komen werken.”
De taalbarrière slechtte Nugteren door een drie maanden durende cursus Spaans te volgen. „Dat gaf een goede basis. Naderhand kreeg ik een Spaanse vriendin. Dat hielp natuurlijk nog beter voor de taal.”
Nugteren bleef in Spanje hangen. „Ik had geen duidelijk plan, geen ambitie ook om terug te gaan. Ik zou voorlopig gaan, en ik ben hier nu nog”, zegt hij, 21 jaar na dato, lachend.
Hartproblemen
De praktijk bestaat inmiddels uit drie Nederlandse huisartsen, die op drie plaatsen in en rond de kustplaats Benidorm spreekuur houden. Het is een privé-instelling, die alleen een gedeelte van Euroclinica huurt, los van de andere specialismen die de kliniek herbergt, zoals fysiotherapie, gynaecologie, tandheelkunde, radiologie, psychiatrie en urologie.
Vooral Nederlandse en Engelse patiënten bezoeken de kliniek. De nadruk ligt op ouderen die meestal voor de warmte naar Spanje gaan, hetzij bijna het gehele jaar, hetzij alleen in de winter. „’s Winters is het hier net een openluchtbejaardentehuis. Dat vind je in de kwalen terug. Er komen veel hart- en luchtwegproblemen voor.”
De kosten voor een consult bedragen 35 euro. De situatie voor de pensionado’s in Spanje is met de opheffing van het onderscheid tussen het Nederlandse ziekenfonds en de particuliere ziektekostenverzekeringen, in 2006, fors verslechterd. „Ze werden verplicht naar het toch al overbelaste Spaanse ziekenfonds te gaan. Daarom is er een Spanjepolis ontwikkeld, waardoor de Nederlandse residenten hier toch gebruik kunnen blijven maken van de privéklinieken.” Desondanks moeten de senioren nog altijd zo’n 12 euro eigen bijdrage per consult betalen.
Beginnend dementerende Nederlanders raadt Nugteren sterk af om naar Spanje te komen. „Bij die ontwikkeling kunnen mensen beter in de eigen omgeving blijven. Elders raken zij eerder in de war.”
Worden Nederlandse ouderen die al langer in Spanje wonen dement, dan kunnen zij inmiddels ook terecht in Nederlandstalige verzorgingshuizen. Daarvan is er aan de Costa Blanca al een aantal, evenals een Nederlandstalige thuiszorgorganisatie.
Explosiever
Welk verschil in mentaliteit ziet Nugteren tussen Nederlanders en Spanjaarden? „Spanjaarden zijn veel opener en socialer dan Nederlanders. Maar door dat extraverte zijn ze ook wat explosiever. Verder speelt het leven zich veel meer op straat af. Veel mannen hier gaan om 14.00 uur naar de kroeg, eten een klein hapje, tapas, drinken een biertje en praten met elkaar. ’s Avonds herhaalt zich dat patroon.”
De laatste jaren verandert er veel. „Door de invloed van de Noord-Europese buitenlanders komt er hier een noordelijke mentaliteit. In de tijd van Franco was Spanje geïsoleerd, nu past het land zich al te snel aan Noord-Europa aan. Door al die buitenlanders kun je het hier, aan de Costa Blanca, niet echt Spanje meer noemen.”
Nugteren -„ik heb inmiddels een Nederlandse vriendin en twee katten”- komt ongeveer één keer per jaar naar Nederland. „Ik combineer het bezoek aan m’n moeder en twee broers daar met nascholing. En mijn familie komt ook regelmatig naar Spanje.”
