De prof. mr. B. M. Teldersstichting, het wetenschappelijk instituut van de VVD, organiseerde zaterdag een debat over de noodzaak en de reikwijdte van de vrijheid van godsdienst. Dat gebeurde tijdens een deelsessie op de algemene ledenvergadering van de VVD, die plaatshad in sportcentrum Papendal bij Arnhem.
Het is de Teldersstichting een doorn in het oog dat de vrijheid van godsdienst een aparte plaats in de grondwet heeft. Daardoor genieten godsdiensten meer bescherming dan niet-religieuze opvattingen, zo is de gedachte. De rechter heeft bijvoorbeeld verschillende keren kritische opmerkingen over homoseksualiteit niet veroordeeld omdat ze waren gebaseerd op een religieuze overtuiging.
Zaterdag zei de voorzitter van de vrijdenkersvereniging De Vrije Gedachte, Wagenaars, dat de Grondwet „modern, seculier en rationeel moet zijn en religie op geen enkele manier mag bevoordelen of benadelen. Kerken zijn voor mij hetzelfde als hengelsportverenigingen.”
Wiebinga, oud-VVD-Kamerlid en nu lid van de Raad van State, liet een iets ander geluid horen. Volgens hem is de tegenstelling niet liberalisme-religie, maar liberalisme-fundamentalisme. Hij wees erop dat de godsdienstvrijheid het oudste Nederlandse grondrecht is. Zij werd in 1579 vastgelegd in de Unie van Utrecht. Overigens zou hij er geen bezwaar tegen hebben als het artikel zou verdwijnen.
Minister Nicolaï van Koninkrijksrelaties noemde de vrijheid van meningsuiting „het hoogste grondrecht.” Vorige week stelde de bewindsman tijdens een lezing in Groningen hetzelfde. Daarover stelde de SGP schriftelijke vragen. Dat vindt de Nicolaï niet erg: „Het geeft vertrouwen dat je als liberaal op het juiste spoor zit.”
Vanuit de zaal gaf VVD-Eerste Kamerlid Dupuis een filosofisch argument waarom de belijdenisvrijheid best uit de Grondwet mag verdwijnen. „Plato stelde na een intensieve discussie dat de moraal er eerder was dan de godsdienst. Daarom moeten in een democratische rechtsstaat alle godsdiensten onder een morele toets vallen.”
Maar een voorstel vanuit de VVD om het grondwetsartikel te schrappen, komt er niet. De nieuwe woordvoerster voor grondrechtzaken in de Tweede Kamer, Griffith, kreeg het laatste woord tijdens het debat: „Ik ben tegen het schrappen. De Grondwet is de Bijbel voor onze staatsinrichting. De betekenis van de klassieke en de sociale grondrechten is groot. Het gaat om rechten die we hebben bevochten. Laten we houden wat we hebben.”
