Het kennis- en adviescentrum bracht maandag een voedingsadvies uit aan minister Hoogervorst van Volksgezondheid. Die kwam tijdens de presentatie direct met een eigen idee. De bewindsman wil op de nieuwe schijf van vijf een tekentje dat het belang van veel bewegen aangeeft. „Dat hebben de Belgen ook. Op hun voedseladvieskaart staan een zwemmer, een fietser en een hardloper afgebeeld. Wellicht moet Nederland dit voorbeeld volgen.”
De Gezondheidsraad stelt in het advies dat de bevolking te weinig (vette) vis, fruit en groente consumeert. Het advies vermeldt daarom heel concreet dat twee keer per week een portie vis, waarvan minstens één keer een vette vis, magere melk en mager vlees, meer groente (150-200 gram per dag) en niet één, maar twee stuks fruit in de vorm van bijvoorbeeld appels, bananen, sinaasappels of kiwi’s per dag. Dat moet -in combinatie met volkoren graanproducten- leiden tot de dagelijks vereiste inname van 30 tot 40 gram voedingsvezels. Een vezelrijke voeding verlaagt het risico op diabetes en hart- en vaatziekten.
De trend dat Nederlanders minder groente en fruit eten, wil de raad met dit advies proberen te keren. Groente en fruit bevatten stoffen die belangrijk zijn ter voorkoming van chronische aandoeningen als diabetes en hart- en vaatziekten. Bioactieve stoffen uit groente en fruit vormen ook belangrijke wapens in de strijd tegen diverse vormen van kanker.
Verder wil de Gezondheidsraad het zoutgebruik in huishoudens terugdringen; 6 gram keukenzout per dag is het maximum. Dat kan leiden tot een daling van de bloeddruk. Tegelijk signaleert de raad dat vooral kant-en-klaarproducten vaak veel zout bevatten. De raad vraagt aan de voedingsindustrie het zoutgehalte in hun producten terug te dringen. Ook verzoekt de raad de industrie het gebruik van suikers, verzadigde vetzuren en transvetzuren tot een minimum te beperken.
Ook wat betreft de consumptie van vetten valt nog het nodige te verbeteren, oordeelt de raad. De inname van verzadigde en transvetzuren dient verder te worden teruggedrongen ten gunste van de consumptie van onverzadigde vetten. Dit ter voorkoming van hart- en vaatziekten.
Wat betreft de alcoholinname hanteert de Gezondheidsraad de norm van maximaal twee glazen per dag voor mannen en één glas per dag voor vrouwen.
Hoog op het verlanglijstje staat de noodzaak om meer te bewegen. De gemiddelde Nederlander is te weinig actief. De norm is: minstens een halfuur per dag matig inspannende lichamelijke activiteit in de vorm van stevig wandelen, fietsen of tuinieren, tenminste vijf, maar liever alle dagen van de week. Voor stevige eters en mensen met overgewicht ligt de lat hoger: één uur per dag bewegen.
Het is voor het eerst sinds twintig jaar dat de Gezondheidsraad richtlijnen voor gezonde voeding heeft opgesteld. Sinds 1986 is er veel veranderd. Mensen eten minder ongezond vet en iets meer vis. Maar er wordt minder groente en fruit gegeten dan vroeger.
Minister Hoogervorst raadt zowel de frisdrank- en voedingsindustrie als scholen, ouders en GGD’s aan om met het rapport aan de slag te gaan. De bewindsman gaat ervan uit dat zijn opvolger op het ministerie dankbaar gebruik zal maken van de richtlijnen. Naar verwachting zal deze volgend jaar met een nieuwe voedingsnota komen, waarin de kabinetsplannen over voeding zullen staan. Ambtenaren op het ministerie zijn daar nu al mee bezig.
