„Reageert Israël zwak, dan is het weg”

Volgens Van Bommel is het geweld dat Israël met name in Libanon gebruikt, te fors en niet effectief. „Het land drijft de goeden en de kwaden in Libanon in elkaars armen, terwijl de EU juist bezig was de positieve krachten in het land te versterken. Dat proces wordt nu door Israël verstoord. Dat effect is onbedoeld, maar daar zou Israël toch rekening mee moeten houden. Het is ook niet in hun eigen belang. Hezbollah geniet vrij veel steun onder de bevolking. Ik zou dan zeggen: Kijk uit. Hiermee bewijst Israël zichzelf geen dienst.”

In uw veilige studeerkamer leest u een land dat wordt aangevallen de les?

Van Bommel: „Ach wie ben ik? Maar neem de Franse president, die het geweld van Israël eveneens disproportioneel noemt. Ook de EU heeft kritiek op Israël. Niet voor niets heeft Hans van den Broek (de vroegere EU-commissaris, JvK) vorige week voor sancties tegen Israël gepleit.”

U heeft het vooral over Israël.

„Het gaat mij erom dat het conflict niet verder toeneemt. Israël kan daaraan een belangrijke bijdrage leveren, zeker doordat het geweld gebruikt dat niet effectief is, maar zich juist tegen het land keert. Vooral het bestoken van burgerdoelen vind ik niet alleen verwerpelijk, maar ook erg onverstandig.”

CDA-Kamerlid De Nerée reageert verbaasd. Van Bommel en de zijnen gaan er in zijn ogen lichtvaardig aan voorbij wie er met geweld zijn begonnen. „Laat ik vooropstellen dat het vreselijk is wat er gebeurt, maar dat Hamas Israël heeft geprovoceerd, is zo klaar als een klontje. Dat Hezbollah de provocaties vervolgens heeft voortgezet, kan geen toeval zijn. Israël had toen geen keuze. Het moest wel reageren. Dit geweld is uitgelokt.”

Dat Israël in de strijd tegen Hezbollah burgerdoelen aanvalt, baart ook De Nerée zorgen. „Toch is het wel erg kortzichtig om de schuld bij Israël te leggen. Het land is er zeker niet op uit om burgers te treffen en waarschuwt de bevolking ook via pamfletten. Hezbollah kiest er echter bewust voor om raketten op te slaan in gebieden waar veel mensen wonen. Het wist van tevoren dat Israël hiertegen zou optreden. Het land heeft het recht om zijn bevolking te beschermen.”

Van Bommel zegt dat laatste niet te willen betwisten. Hij zegt ook te onderkennen dat Israël een weinig benijdenswaardige positie inneemt met alleen maar vijanden om zich heen. „Ik sympathiseer dan ook met de Israëlische bevolking, net zo goed als met die van Libanon.”

Is de positie van Israël niet extra penibel?

Van Bommel: „Het ene land is niet zieliger dan het andere. Voorlopig stel ik vast dat in Libanon veel meer burgerslachtoffers zijn gevallen dan in Israël. Maar waar het mij om gaat, is de vraag of Israël op deze wijze moet reageren.”

Het is een vraag waarover De Nerée niet lang hoeft na te denken. „Als Israël niet tegen de bedreigingen zou optreden, wordt dat door omringende landen uitgelegd als een teken van zwakte. Daarvan geldt in het Midden-Oosten: dan ben je weg.”