De reacties van verschillende grote steden doet bij de kersverse ChristenUniefractievoorzitter Slob de wenkbrauwen rijzen. Hij vindt het merkwaardig dat zij zo ageren tegen de passage in het regeerakkoord die hen maant om gewetensbezwaarde trouwambtenaren in dienst te houden.
Slob, die medeonderhandelaar was namens de ChristenUnie: „Te meer omdat het nieuwe kabinetsbeleid maar weinig afwijkt van het vorige. Wij hebben aan de bestaande formulering slechts één zin toegevoegd: Dat er in het geval van gewetensbezwaarde trouwambtenaren naar een praktische oplossing moet worden gezocht. Daar hoort uitsluiting dus bepaald niet bij.”
Slob zegt dat gemeentes juist moeten streven naar een breed scala aan trouwambtenaren. „Als orthodox-christelijke ambtenaren worden geweerd, dan kunnen mensen zich ook niet meer door hen laten trouwen. Diversiteit is juist iets om na te streven.”
Beschermt deze maatregel ook nieuw aan te nemen ambtenaren met gewetensbezwaren?
„Het stimuleert gemeentes in ieder geval om zo iemand in dienst te nemen. Maar het signaal van de vier gemeentes is duidelijk: Zij willen dat niet. Een volkomen onnodige reactie.”
Wat kunt u voor zo’n solliciterende ambtenaar betekenen?
„Die kan er naar verwijzen dat het Rijk wil dat gemeentes een oplossing zoeken voor zo iemand. Dat bijvoorbeeld een ander de homohuwelijken bevestigt, als daar tenminste genoeg ambtenaren voor zijn. Als er maar één ambtenaar is, dan is de wet helaas ook duidelijk: die moet zo’n huwelijk bevestigen.”
U zet de deur iets open, en deze gemeentes gooien hem weer op slot.
„Juist dat verbaast mij juist zo. Met name deze grote gemeentes als Amsterdam en Rotterdam kunnen met gemak een vervanger regelen voor zo’n bezwaarde ambtenaar.”
Heeft u begrip voor hun reactie?
„Niet echt. Wij schrijven ze geen nieuwe wet voor, want die is er al. De Wet gelijke behandeling beschermt de zittende ambtenaren afdoende. Dat blijkt ook uit uitspraken van de Commissie Gelijke Behandeling, die destijds trouwambtenaar Eringa uit Leeuwarden in het gelijk stelde.
Welke maatregelen kunt u nu nemen voor nieuw aan te nemen ambtenaren?
„Het Rijk kan onmogelijk van te voren bepalen dat sommige sollicitanten met een bepaalde geloofsovertuiging per se moeten worden aangenomen. Dat is juridisch simpelweg niet aan de orde. Vandaar ook onze stimulans richting de gemeentes om een oplossing te zoeken. Zij moeten daar op lokaal niveau zelf gehoor aan geven. Daarom was een actie als deze ook echt niet nodig.”
Heeft u op dit punt het maximale uit de onderhandelingen gehaald?
„Laat ik u zeggen dat we erg blij zijn dat ook deze passage in het akkoord is gekomen, voluit gesteund door de drie partijen. Dat betekent bijvoorbeeld dat een oude PvdA-motie, die nog steeds voorligt, van de baan is. Daarin bepleitte oud-Kamerlid Timmer dat gemeentes juist geen ruimte meer mogen geven aan gewetensbezwaarde ambtenaren. Dat hebben we hiermee weten te voorkomen.”
Is dit de opmaat voor meer protest tegen echte ChristenUniepunten in het regeerakkoord?
„Ik verwacht dat niet. Bovendien is dit niet ons punt alleen. CDA en zeker ook de PvdA zijn het volledig eens met dit punt. We zijn als onderhandelaars niet over één nacht ijs gegaan. Rouvoet is nog speciaal met de homobelangenvereniging COC gaan praten over dat toegevoegde zinnetje. Die konden zich daar overigens prima in vinden, dus dat zegt genoeg.”
