09-12-2011 15:16
| Jaco van der Knijff
| 1
DINTELOORD – De hervormde gemeente van Dinteloord (Noord-Brabant) krijgt een nieuw orgel. Vijftien jaar geleden al werd de opdracht gegeven. In januari 2008 werd het instrument in de kerk geplaatst. Het was de bedoeling dat de klus deze maand met Kerst afgerond zou zijn. Daarvan is echter geen sprake, zegt Hans Prince. „Het enige wat zeker is, is het werk dat is gedaan.”
Hervormd Dinteloord was in de jaren 90 toe aan een nieuw orgel. Het instrument in de kerk was na de Tweede Wereldoorlog, toen het gebouw voor een groot deel werd verwoest, nieuw gemaakt door de firma Flentrop. Het tweeklaviers orgel voldeed echter niet meer.
In 1995 kreeg David Kunst uit Oostburg de opdracht om op een andere plaats, tegenover de kansel en het oude orgel, een nieuw instrument te bouwen. Deze zelfstandige startte in 2002, de oplevering stond gepland voor eind 2003. April 2003 werd echter bekend dat Kunst om financiële redenen het orgel niet kon voltooien. Op dat moment was alleen de kas voor een deel door hem vervaardigd.
De gemeente zag zich genoodzaakt op zoek te gaan naar een andere orgelbouwer en kwam uit bij de Belg Stan Arnauts uit Kersbeek-Miskom. Deze was bereid het werk te voltooien. Als adviseur werd orgeldeskundige Koos van de Linde bij het project betrokken.
Uitgangspunt bij het ontwerp van het orgel was de stijl van de vroege 18e eeuw. Pijpwerk en klank worden gemaakt op de manier die toen gebruikelijk was. Oorspronkelijk was het plan een orgel met rugwerk te maken. Dat uitgangspunt werd echter gaande het proces om financiële redenen losgelaten. In plaats van een rugwerk kreeg het instrument naast het hoofdwerk een positief. Ook op de grootte moest worden beknibbeld: heeft het orgel in ontwerp 24 stemmen, verdeeld over twee klavieren en pedaal, inmiddels zijn tien registers gereserveerd, waaronder het hele pedaal. Wat overblijft zijn negen stemmen op het hoofdwerk en vijf registers op het positief.
Maar ook het afbouwen van het verkleinde concept loopt vertraging op. Opnieuw zorgen financiële problemen bij de orgelbouwer ervoor dat het werk stagneert. „Een droevige geschiedenis, die zich steeds herhaalt”, verzucht Hans Prince uit Dinteloord. Hij is nauw betrokken bij het project en was tot een paar jaar geleden organist in de gemeente. Het is volgens hem onduidelijk wanneer de klus wel afgemaakt zal worden. „Dit jaar zeker niet, en of het volgend jaar gaat lukken, is ook maar de vraag.”
Intussen is het oude Flentroporgel –dat nog wel in de kerk hangt– verkocht: het moet een plek krijgen in de nieuw te bouwen Pauluskerk in Rotterdam. De gemeente zingt al een poosje bij het nieuwe orgel. „Negen stemmen zijn klaar, waaronder het hele positief”, zegt Prince. „En wat er staat, is top. Ik speel er elke dag op, maar je wordt het niet zat. Vooral oude muziek van Sweelinck en Bach komt heel goed tot haar recht. Geweldig, die klank!”
Meer informatie: www.hervormddinteloord.com
