Het onderzoek is primair een inventarisatie. „Wat is het kerkgebouw, wordt het gebruikt als garage of is het een woonhuis”, zo luidt een van de belangrijkste vragen volgens Zwartelé.
Volgens de directeur telt Friesland honderd kerken met een kerkgenootschap van minder dan honderd leden. „Die gebouwen komen binnen een aantal jaren leeg te staan. Laten we oppassen dat we geen kerken in de maalstroom van ontkerkelijking ten onder laten gaan.”
Zwartelé wil het onderzoek onder meer verrichten met bijvoorbeeld organisaties die verstand hebben van landschap en natuur. „Een kerk heeft ook een natuurlijke functie. Denk aan de biotoop rond kerken, vleermuizen en uilen.”
Het onderzoek moet dit jaar -het Jaar van het Religieus Erfgoed- al eerste resultaten opleveren.
De provincie Utrecht maakte woensdag bekend dit jaar 3 miljoen euro in de restauratie van kerken, kapellen en industrieel erfgoed te steken. Ook in 2009 komt er een bedrag beschikbaar.
Kerken en kapellen kunnen rekenen op een som geld voor restauratie als ze zijn opgenomen in de rapportage ”Kerken in de provincie Utrecht” (2007) en als de restauratie urgent is bevonden door de Monumentenwacht. Objecten die voldoende rijkssubsidie ontvangen om de restauratie te kunnen bekostigen, worden uitgesloten van een bijdrage.