RIJSWIJK – Het mag nu ‘officieel’ gezegd worden: Nederlanders zijn calvinistisch. De gemiddelde Nederlander scoort 56 procent op de nationale C-factor, die aangeeft of iemand calvinistische trekjes heeft.
Dat blijkt uit onderzoek naar 70.000 internetzelftests van dagblad Trouw en de Vrije Universiteit. De tests stellen vast hoe hoog iemands C-factor is.
Opvallend: twintigers scoren met 64 procent hoger dan 80-jarigen op de C-factor. En Nederlanders die in het buitenland werken scoren minder hoog: 50.
Trouw kwam met de C-factor aan het begin van het Calvijn-jaar. Bij de internettest reageerden mensen op stellingen als: „eigenlijk zou ik harder moeten werken” en „je mag best genieten van seks.” Godsdienstpsychologe Joke van Saane van de Vrije Universiteit analyseerde de uitkomsten. Mannen blijken iets calvinistischer dan vrouwen; zij scoren 57 procent, vrouwen 55 procent.
Van Saane vindt de hoge C-factor van twintigers niet echt opmerkelijk, zei ze tegenover het ANP. „Jongvolwassenen scoren vaak wat orthodoxer. De trend gaat richting conservatisme. Jongeren denken vaak meer zwart-wit dan volwassenen. Religieus gezien zijn ze orthodoxer dan ouderen, en politiek gezien zie je dat de meesten van hen bij de vorige verkiezingen op de calvinist Balkenende hebben gestemd. Calvinisme is een geuzennaam aan het worden. Calvinisme betekent voor hen: terug naar de basis.”
Ook al wordt calvinisme vaak geassocieerd met iets van vroeger, toch voelen jongeren zich ertoe aangetrokken, legt Van Saane uit. „Het is helder. Aan die helderheid is behoefte.”
De ‘echte’ calvinisten, mensen met de hoogste C-factor, zouden tobbers zijn. Hoe hoger de C-factor, hoe meer „negatieve emoties” als schuld en wrok. „Echte calvinisten verwonderen zich minder en zijn naar binnen gericht. Calvinisten worden vaak gezien als humorloze types, zuinig, conservatief en vooral niet uitbundig. „Benepen”, aldus Van Saane. Maar dat beeld verandert, zegt de godsdienstpsychologe.
De onderzoeksresultaten zijn verschenen in het boek ”De C-factor van Nederland”, met cijfers en interviews van onder meer Ramsey Nasr en Saskia Noort en een essay van minister-president Balkenende. De test zelf is intussen vertaald in het Duits en in het Engels. Binnenkort plaatst de BBC de test op de site.
www.refdag.nl/calvijn2009.
