LUNTEREN – Homoparen kunnen in de toekomstige verenigde Samen op Weg-kerk hun levensverbintenis laten zegenen. De triosynode besloot zaterdagmorgen een bepaling die dit mogelijk maakt in de ordinanties bij de kerkorde op te nemen. Bij de laatste stemming waren er 113 synodeleden voor en 45 tegen.
Al sinds jaren zijn de Samen op Weg-kerken zeer verdeeld over dit onderwerp. Dat bleek vrijdagavond en zaterdagmorgen ook weer tijdens de bespreking in tweede lezing van ordinantie 5. Daarin staan de praktische regels voor de eredienst.
Sinds 1997, toen de bespreking van dit onderwerp in eerste lezing in de synode op een patstelling uitliep, is gezocht naar een compromis. De werkgroep kerkorde heeft in het tekstvoorstel waarover de synode nu moest beslissen, de inzegening van het huwelijk en de zegening van andere levensverbintenissen in twee artikelen ondergebracht in plaats van één. Hiermee wil ze het onderscheid benadrukken. Het voorstel van ds. L. van den Berg (gereformeerd, classis Harderwijk) om dit weer terug te draaien, werd verworpen.
Daarnaast spreekt de ordinantie bij het huwelijk over inzegening en bij de andere levensverbintenissen over zegening. Het amendement van het lutherse synodelid mevrouw M. E. Janssen van Raay om ook bij het huwelijk tussen een man en een vrouw van zegening te spreken, ontraadde de werkgroep kerkorde bij monde van ds. B. Wallet. „Het woord inzegenen heeft oude papieren. Het vervangen ervan kan in deze fase de suggestie opwekken dat wij anders over het huwelijk denken dan in het verleden. Dat is niet het geval."
Na verscheidene stemmingen bleek dat een meerderheid van de triosynode (89 voor, 71 tegen) in de titel boven het artikel over het huwelijk wil vasthouden aan inzegening. Maar de lutherse synode kon daarmee niet akkoord gaan. Die wil in meerderheid spreken van zegening en het onderscheid dus minder benadrukken. Daarom kon geen titel worden vastgesteld. Het onderwerp komt vanwege het verschil van inzicht tussen de drie synodes nog een keer terug voor bespreking op de triosynode.
Schrappen
Uiteindelijk draaide het in de stemming nog om twee tegenvoorstellen. Ds. G. de Fijter (hervormd, classis Kampen) stelde voor zowel het artikel over het huwelijk als het artikel over de andere levensverbintenissen te schrappen. Als een artikel over het huwelijk er alleen kan komen onder de voorwaarde dat er ook een artikel over andere levensverbintenissen in de ordinanties bij de kerkorde staat, dan wil hij liever over allebei niets zeggen. Anders is de predikant bang dat het door de ernstige meningsverschillen op een scheuring binnen SoW uitloopt. Dat wil hij voorkomen.
Ds. P. L. de Jong (hervormd, classis Rotterdam) wilde daarentegen voor homoseksuelen wel iets regelen en tegelijk duidelijk onderscheid aanbrengen. Zijn voorstel was het artikel over het huwelijk in zijn geheel aan te nemen en tegelijk voor de andere levensverbintenissen maar één ding te regelen, namelijk dat ze gezegend kunnen worden. Uiteindelijk kreeg dit compromis de meerderheid van stemmen in de triosynode (118 voor en 42 tegen). De stemverhouding bij de hervormden was 39 voor en 29 tegen.
Alle nadere bepalingen over de vormgeving van de zegening van een andere levensverbintenis, zoals de termijn die geldt voor de aanvraag van zo'n zegening en het schenken van een huisbijbel in de trouwdienst, wilde ds. De Jong tegelijk laten vervallen. Daarin kreeg hij de triosynode als geheel niet mee (107 voor en 53 tegen handhaven), maar wel de hervormde synode (30 voor en 38 tegen handhaven). Daarmee zijn de nadere bepalingen nu van tafel, maar komen ze nog wel een keer terug.
Onderscheid
Zelfs als de regels voor de invulling te zijner tijd definitief zouden vervallen, blijft staan dat de SoW-kerken zegening van een homohuwelijk in de toekomstige verenigde kerk officieel mogelijk hebben gemaakt. Het verschil met de zegening van het huwelijk is dan ook meer optisch van aard (een kort artikel na een lang artikel) dan inhoudelijk. Ook al staat de vormgeving niet op papier, uiteraard zullen kerkdiensten waarin de zegening van een homohuwelijk plaatsheeft een vormgeving hebben. Het aangebrachte onderscheid tussen beide blijft dus flinterdun.
Het voorstel van ds. De Fijter om beide artikelen te schrappen, haalde het met 91 stemmen tegen en 67 stemmen voor niet. Direct na dit besluit verlieten vier hervormd-gereformeerde predikanten en de ook aanwezige algemeen secretaris van de Gereformeerde Bond de vergadering.
Aan de behandeling van de ordinanties over doop en avondmaal kwam de triosynode niet toe. Ze gaat in mei en november volgend jaar verder met het vaststellen van de praktische regels voor de dagelijkse gang van zaken in de toekomstige verenigde kerk.
