Bezoek ook andere websites van de Erdee Media Groep
 
Erdee Media Groep Erdee Media Groep is een landelijk mediabedrijf, dat zich via verschillende online en print media richt op de christelijke gezindte.
 
Reformatorisch Dagblad Nieuws en de achtergrond van het nieuws, gebracht en belicht vanuit de christelijke identiteit, via verschillende online en print kanalen.
 
Digibron Het digitale kenniscentrum van de gereformeerde gezindte. Meer dan één miljoen artikelen in een online archief waaronder het complete tekstarchief van het RD.
 
Terdege Hét magazine voor christelijke gezinnen, vol reportages, interviews, bezinning, verdieping en ontspanning.
 
Kits De enthousiaste club voor kinderen tot 12 jaar, met een spetterend magazine en een eigen website voor nieuws en ontspanning.
 
Puntuit De jongerensite van Erdee Media Groep, die gaat over het nieuws en alles wat jongeren bezighoudt.
 
De Banier De uitgever van christelijke boeken: theologisch, meditatief, informatief en ontspannend. Verantwoord lezen voor alle leeftijdscategorieën.
 
Erdee Trefpunt De beste plek voor aankondiging van uw evenement of werving van personeel.
 
Erdee Service De afdeling waar u terecht kunt voor alle informatie over abonneren en adverteren.
 
Erdee Abonneevoordeel Aanbiedingen, speciaal voor u als abonnee van het Reformatorisch Dagblad en Terdege geselecteerd.
 
Naar Buiten Naar Buiten is dé buitenbeurs voor het hele gezin! Deze beurs wordt elk jaar in augustus georganiseerd op landgoed De Schaffelaar in Barneveld.
 
Wegwijs Wegwijs is een gezellige en afwisselende gezinsbeurs. Eén keer per anderhalf jaar wordt deze beurs georganiseerd in de Jaarbeurs te Utrecht.
Sluiten
zo.
ma.
di.
wo.
do.
vr.
za.
27 mei 2012
17,6 °C
  Meditatie Ezechiël 36:25a
 

Vechten voor vrijheid

landing Vanaf 1943 kreeg Zuid-Engeland te maken met het grootste invasieleger dat zich ooit op één plek verzamelde. Niets ontsnapte aan de greep van operatie Overlord. Zestig jaar later is het tijd voor een terugblik. Dit dossier geeft stapgsgewijs een overzicht van de belangrijkste ontwikkelingen in het laatste jaar van de Tweede Wereldoorlog, plus extra fotomateriaal, audiofragmenten en een animatie van de landing in Normandië. Het subdossier Week na week geeft de oorlog weer van dag tot dag. Het meest recente subdossier tot nu toe is Slag om Arnhem.
 
Hongerend Nederland voorzien van voedsel De 4 miljoen Nederlanders in het westen van het land zijn in de laatste maanden van de oorlog afhankelijk van de aanvoer van aardappels en graan via het IJsselmeer. Deze aanvoer is in maart 1945 na enkele maanden weer enigszins op gang gekomen, maar loopt begin april alweer terug. De geallieerde...
 
Rode Leger nadert de poorten van Berlijn Eind 1944 treedt er een onheilspellende pauze in aan het oostfront, als de Russen, die inmiddels veel terreinwinst geboekt hebben in Oost-Pruisen, hun troepen voor de definitieve bezetting van de bakermat van het Duitse militarisme versterken. Bij de grote aanval in het voorjaar van 1945 rollen de...
 
Voedselsituatie in West-Nederland gaat nijpen Naarmate de winter vordert, gaat de voedselsituatie in het westen van Nederland steeds meer nijpen. Op 25 januari 1945 verlagen de centrale keukens het dagelijkse soeprantsoen van driekwart tot een halve liter per persoon.
 
Duitse stad Breslau vernietigd Midden januari 1945 vallen de Russen met vier legergroepen de Duitsers aan en overweldigen Oost-Pruisen. Zij bereiken bij Elbing de Oostzee.
 
Het dagelijkse gebed voor een jonge marinier Als jonge, 19-jarige marinier maakte hij de slag om Walcheren vanaf de zee mee. Reginald John Bradstock was een „eenvoudige marinier”, die verbindingsman was op een commandoschip. „Wij hebben onze mensen in Walcheren gebracht”, zegt hij, zittend in de keuken van zijn eenvoudige, vrijstaande huis in...
 
Walcheren bevrijd Na de verovering van Zuid-Beveland is Walcheren aan de beurt. Hier heersen de Duitsers nog. Van hieruit houden ze de toegangsweg tot de Belgische havenstad Antwerpen bezet. Het oprukkende geallieerde leger heeft een nieuwe grote aanvoerhaven nodig. De havens in Normandië zijn te klein en te ver...
 
Onkunde rond de oorlog De kwaliteit van lesmateriaal over de Tweede Wereldoorlog laat vaak te wensen over. Klakkeloos worden soms bronnen aangehaald die op nazi-propaganda zijn gebaseerd. De schending van de grondrechten komt onvoldoende uit de verf en het interculturele gehalte van veel leermiddelen schiet tekort. Die...
 
Doorvechten met een blind oog Voor het eerst in zijn leven kreeg de Engelse luitenant Mike Dauncey een Gammon-bom in handen. „Hoe moet ik ’m gebruiken?” vroeg hij z’n maat. „Gewoon gooien”, antwoordde die. Toen een Duitse tank uit Arnhem vlak voor Dauncey Oosterbeek-Laag inreed, gooide deze. „Een enorme explosie volgde. Toen...
 
Market Garden: een gewaagd plan Naarmate de geallieerden de Duitse grens naderen, wordt de Duitse tegenstand groter. Nu de eindoverwinning nabij lijkt, komt Montgomery met een plan om de Duitsers de genadeslag te geven en zo de oorlog te bekorten. Dat moet gebeuren door bij Arnhem een bruggenhoofd te vormen. Het plan krijgt de...
 
Eijsden viert feest na bevrijding EIJSDEN - Op 12 september 1944 werd de Muggehof als eerste Nederlandse huis ’veroverd’, maar het dorp achter deze boerderij was nog niet bevrijd. De inwoners van Eijsden wachtten in spanning af.
 
Bij Mesch begint de victorie EIJSDEN - De haag bij het kasteel van Eijsden is in de vorm van kantelen geschoren. De korte, brede torens van de burcht hebben een bol op de spits staan. Op een van die bollen prijkt een uurwerk. Het was rond halftwaalf op woensdagmorgen 13 september 1944 dat de bevrijders het kasteel passeerden...
 
D’n Dreuvige komt steeds dichterbij EIJSDEN - Bij Mesch kwamen de eerste geallieerde troepen over de grens van ons land. Maar het eerste huis dat werd bevrijd, staat bij Eijsden: de Muggehof. Bij deze twee dorpen, helemaal onder in Limburg, begon op 12 september 1944 de bevrijding van Nederland.
 
24 september 1944 Geruchten doen de ronde dat Maandagavond 8 uur de hele stad ontruimd moet zijn. We besluiten maar om weer weg te trekken. Ieder pakt weer z’n eigen boeltje in en de landwagens worden weer opgeladen.
 
23 september 1944 Vanmorgen ben ik de stad doorgewandeld, maar het is een droevig gezicht, al die kapotte huizen en gebouwen, vooral de Gr. Kerk, eens Arnhems trots, nu niet veel meer dan een puinhoop.
 
22 september 1944 Vandaag is alles wel hetzelfde als gisteren. Weer vliegtuigen, water halen enz. De etensploeg komt met niets thuis, over een uur terugkomen. De Duitsers hebben alles inbeslaggenomen.
 
21 september 1944 Vannacht tamelijk goed geslapen. In Sonsbeek gaan we nu water halen met teilen en emmers. Af en toe gaan er ook een paar naar huis om nog wat te halen; nu kan het nog. Het duifje komt ook mee. We gaan ook naar huis in verband met het plunderen van huizen. Als het bewoond lijkt, is er minder kans...
 
20 september 1944 Hessels kwam vroeg in de ochtend met het bericht dat hij toch wegging. ’t Werd hem te gevaarlijk, vroeg meteen om een handkar.
 
19 september 1944 In de loop van de dag wordt er hevig in de stad gevochten. Op verscheidene plekken brandt het al.
 
18 september 1944 ’s Nachts niet veel geslapen, tegen de morgen komt het schieten dichterbij, steeds ontploffingen in de straten. ’t Is nu gevaarlijk om op straat te lopen.
 
Dagboek van Slag om Arnhem Wim Lensink was zestien jaar toen de Slag om Arnhem begon. Vanaf 17 september 1944 hield de Arnhemse hbs-leerling een dagboek bij. Zestig jaar na dato publiceert het RD de aantekeningen die hij maakte van 17 tot en met 25 september.
 
Kerk moet antisemitisme ontmaskeren Zestig jaar geleden werd Auschwitz bevrijd. Miljoenen joden waren toen al omgekomen. Vorige week vond de herdenking van die ramp plaats. Drs. M. van Campen
 
Verbod op ontkenning holocaust Er moet in Nederland een verbod komen op het ontkennen van de moord op 6 miljoen joden tijdens de Tweede Wereldoorlog, stelt ir. Leon Meijer.
 
Omzien en vooruitblikken in Auschwitz AUSCHWITZ - Bij zes graden onder nul en constante sneeuwval, kwamen donderdagmiddag duizenden mensen uit allerlei landen bij elkaar in het vernietigingskamp Auschwitz-Birkenau om de miljoenen slachtoffers van de nazi-terreur te herdenken. Ook koningin Beatrix en mr. Pieter van Vollenhoven waren...
 
Wereld herdenkt Auschwitz in kou OSWIECIM (ANP/RTR) - Leiders uit enkele tientallen landen hebben donderdag in de bittere kou de bevrijding herdacht van het nazi-concentratiekamp Auschwitz, precies zestig jaar geleden. De herdenking werd bijgewoond door ruim 1000 overlevenden en ongeveer 50 Russische bevrijders. Koningin Beatrix...
 
Zestig jaar Auschwitz De Duitse naam van een Pools stadje werd wereldwijd het synoniem voor massamoord: Auschwitz. Tussen de 1,1 en 1,5 miljoen joden werkten zich hier letterlijk dood of kwamen in een gaskamer of door een kogel aan hun einde. Talrijke prominenten uit de hele wereld, onder wie koningin Beatrix en premier...
 
Het laatste transport uit Vught In Kamp Vught stond hij al op de lijst van gevangenen die daar gefusilleerd moesten worden. Begin september 1944 ging Leo van Deene echter op transport naar het Duitse Sachsenhausen. Daar zou hij alsnog de dood moeten vinden. Het liep anders. Zestig jaar later wordt Van Deene (80) nog emotioneel...
 
Spanning stijgt door opmars geallieerden Het was het enige SS-concentratiekamp buiten Duitsland. Tussen januari 1943 en september 1944 werden er 329 gevangenen omgebracht. De laatste massale executies in Kamp Vught hadden begin september plaats. Daarna werd het kamp ontruimd. Bij het Nationaal Monument Kamp Vught heeft zondag de...
 

Wapens

 
Betonnen bunkers In 1943 krijgt de Todt-organisatie, belast met de grote werken van de nazi-staat, de opdracht om in Frankrijk speciale constructies, Sonderbauten, op te trekken: beschermde betonnen bouwsels voor de ontwikkeling van de nieuwe Duitse wapens. Er worden negen gigantische projecten gestart: vijf in Pas...
 
Vier doden per raket Aan het eind van de negentiende eeuw wordt theoretisch aangetoond dat een raket met vloeibare brandstof zich door de ruimte kan voortbewegen. In 1929 telt de Duitse Vereniging voor Ruimtereizen al enkele honderden ruimtefanaten. Een van hen is Wernher von Braun, een zeventienjarige scholier.
 
Vliegende bommen De V1 is een onbemand vliegtuig met een lengte van 7,90 meter dat tot 830 kilo aan explosieven kan vervoeren. Deze vliegende bom, die in 1942 in Peenenmünde voor de Luftwaffe is ontwikkeld, is de verre voorvader van de latere Amerikaanse kruisraket Tomahawk.
 
Betonnen bomwerper bleef buiten werking Juli 1944. Dagelijks werpt de Britse Royal Air Force duizenden kilo’s bommen af op een betonnen bouwsel. Het heuvelachtige gebied bij het Noord-Franse Saint-Omer verandert in een kraterrijk maanlandschap. De geallieerden bestoken een reusachtige ondergrondse bunker die de nazi’s bouwden om de...
 
De Messerschmitt is de eerste operationele straaljager. Dit toestel staat bekend als de beste jager van de Tweede Wereldoorlog. Op 30 juni beschikken de Duitsers over het eerste operationele squadron. Helaas voor Hitler richten de Duitse geleerden zich meer op het raketontwikkelingsprogramma dan op de ontwikkeling en perfectionering van de Me-262.
 

Oradour

 
Ontsnapt aan het genadeschot Ook al dateert het drama van zestig jaar geleden, Jean-Marcel Darthout herinnert zich de vernietiging van Oradour als de dag van gisteren. Geregeld laat hij de weerzinwekkende gebeurtenissen op 10 juni 1944 herleven door erover te vertellen aan toeristen en schoolkinderen. Nog slechts twee mensen...
 
In Oradour blijft het 10 juni 1944 Hagedissen schieten door de roestige autowrakken, op zoek naar plekken met de meeste warmte. Stralen van de verleidelijke voorjaarszon verwarmen de ruïnes van Oradour-sur-Glane, het Franse dorp waar een pantserdivisie-eenheid van de SS op 10 juni 1944 een massamoord beging. Die kostte 642 mensen...
 
Waarschuwing tegen waanzin Het oude Oradour ligt er nog zoals de Duitsers het in 1944 achterlieten. Als een aanklacht in puin tegen de wreedheid van het nazisme. Pal ernaast verrees het nieuwe Oradour. Grijstinten domineren het straatbeeld. Als een grauwsluier die het tragische verleden symboliseert. Een verleden dat tot...
 
Moordenaars gaan voor het merendeel vrijuit Een commissaris van de Franse centrale inlichtingendienst verzamelt vanaf juni 1944 de getuigenissen van de enkele overlevenden van Oradour. Een paar weken na de bevrijding start een gerechtelijke procedure. Kort nadien komt deze te vallen onder verantwoordelijkheid van het militaire gerecht.
 
Geen sluitende theorie over het waarom Een gewone voorjaarszaterdag, 10 juni 1944. Aan het begin van de middag verdrijven wind en zon de druilerige buien die ’s morgens boven de heuvels hingen. Om twee uur omsingelen 180 SS’ers het nietsvermoedende dorp. Vrachtwagens vol soldaten met het geweer in de aanslag trekken door de straten...
 
Mijn benauwdheid U te klagen De Duitsers, steeds op zoek naar arbeidskrachten, ontzagen zich niet om zelfs kerken binnen te dringen. De christelijke gereformeerde kerk van Rotterdam-Centrum had haar kerkgebouw door het bombardement van 1940 verloren en kwam daarom bijeen in de gereformeerde kerk aan de Snellemanstraat. In 1944...
 
Duitse Vertriebene willen ‘eigendommen’ in Polen terug „Heimatrecht en eigendom zijn onscheidbaar”, zegt de ”Preußische Treuhand”. De organisatie heeft rechtszaken aangekondigd om ’Pruisisch’ landgoed in Polen van verdreven Duitsers terug te vorderen en weet daarmee bijna zestig jaar na de oorlog de Pools-Duitse verhoudingen grondig te verzieken. Beide...
 
Mensenroof in Rotterdam Beneden in de schepen zaten de gevangenen, dicht opeengepakt. Boven hen stonden soldaten op wacht. Bestemming: onbekend. Zestig jaar geleden voerden de Duitsers 50.000 mannen weg uit Rotterdam en 5000 uit Schiedam. Ze werden gedwongen in het oosten van het land of in Duitsland te gaan werken. De...
 
„Laat die kersen niet vallen!” Arnhem heeft zijn John Frost-brug, die van Opheusden zou naar Oliver Horton moeten heten. De majoor sneuvelde daar tijdens een stellingenslag die in Nederland nauwelijks bekend is, maar waarover Amerikaanse paratroepers nog steeds met ontzag spreken. Wat op de kaart een onbeduidend dorpje leek...
 
Vlucht uit Arnhems oorlogsgeweld Als jochie van negen jaar evacueerde hij met zijn Joodse vader, Nederlandse moeder en zijn iets oudere zus uit Arnhem, toen daar operatie Market Garden begon. Later trok Sam Rubens vanuit een onderkomen in Zeist de wijde omgeving in, op zoek naar voedsel. De pastorie van ds. J. Fraanje in Barneveld...
 
Een grensstad midden in Polen Op 1 september 1939 viel Duitsland Polen binnen. Een van de eerste plaatsen die de Blitzkrieg en nazi-terreur aan den lijve ondervonden was Sepolno Krajenskie. Het Pommerse stadje, waar Polen, Duitsers en Joden eeuwenlang samenleefden, zou door de oorlog onherkenbaar worden verminkt. De Poolse...
 
Jappenkampen op zee Opeengepakt in bloedhete en stinkende scheepsruimen werden vel duizenden krijgsgevangenen en dwangarbeiders in Oost-Azië tijdens de Twee e Wereldoorlog op transport gezet naar Birma en Sumatra. Zonder pardon stelde e Japanse bezetter hen aan het werk bij de aanleg van spoorlijnen. Velen bereik en...
 
Op de vleugels van de wind „Ik huilde drie dagen lang toen de oorlog was afgelopen”, zegt de 80-jarige Shigeyoshi Hamazono met vochtige ogen, terwijl hij diep over het verleden nadenkt. „Om alle mensen die het leven lieten, om ons verlies, en om mijn land.” Hij denkt terug aan 14 augustus 1945 toen Japanners voor het eerst...
 
Prinses Irenebrigade De Nederlandse Prinses Irenebrigade werd in 1941 opgericht. Aanvankelijk was het een rommelige groep met een laag moreel.
 
Niet doden maar uitschakelen „Hier lag een baileybrug over het Albertkanaal. We moesten die brug beveiligen en het bruggenhoofd uitbouwen”, herinnert Ton Herbrink (85) zich. Wim Vaders (87): „De taak van mijn gevechtsgroep was het bos rond de stad van vijanden te zuiveren. Ik keek er voor het eerst sinds mijn landing in...
 
Opgepakt en toch weer vrij Drie SS’ers liepen langs de rij gevangenen in het concentratiekamp. Ze zouden één gedetineerde uitkiezen om doodgeschoten te worden. Wat moest je doen om niet op te vallen? Naar boven kijken, naar beneden, strak voor je uit?
 
Oorlog kan je je hachje kosten In 1943 week hij als student medicijnen uit naar Engeland om tegen de Duitsers te vechten. De luchtmacht en de marine wilden hem niet, maar door een list werd Rudi Hemmes soldaat bij de Prinses Irenebrigade. In augustus 1944 landde hij in Normandië. Na de oorlog klom hij op tot generaal-majoor. Nu...
 
Japan op de knieën gedwongen Voor de Japanners vormen de gebeurtenissen in augustus 1945 een tragedie. Op 9 augustus valt de tweede atoombom, op Nagasaki. Diezelfde dag beginnen de Russen in het Chinese Mantsjoerije een offensief tegen de Japanse bezetters. Het Russisch-Japanse neutraliteitsverdrag, dat tot april 1946 bindend...
 
Eerste atoombom ontploft Het is een koele morgen, die van 6 augustus 1945, en het werk in de fabrieken en kantoren in de Japanse havenstad Hiroshima is juist begonnen. Dan flitst er een verblindend wit licht op. De vissers op zee en de landbouwers achter de bergrug die de stad aan drie zijden omsluit, horen een...
 
Japanners voeren kamikazeaanvallen uit Ondanks grote verliezen bij de strijd in de Stille Oceaan en de opmars van de geallieerden hebben de Japanners het volste vertrouwen in een goede afloop van de oorlog.
 
’Potsdam’ laat eenheid geallieerden wankelen Vanaf 17 juli tot 2 augustus 1945 komen Churchill, Truman en Stalin bijeen in Potsdam, een stad bij Berlijn. De besprekingen gaan de geschiedenis in als de conferentie van Potsdam.
 
Duitse nazi’s ontsnappen naar Argentinië De Tweede Wereldoorlog eindigt voor Duitsland op 7 mei 1945. De eerste onderzeeër, de U-530, arriveert op 10 juli van dat jaar in Argentinië. De tweede, de U-977, bereikt op 17 augustus het Latijns-Amerikaanse land. De bevelvoerders Otto Wermuth en Heinz Schäffer worden direct gearresteerd en...
 
Borneo vecht voor zelfstandigheid De capitulatie van het Koninklijk Nederlandsch-Indisch Leger (KNIL) in maart 1942 betekent een schok voor de Indonesiërs. De blanke meesters blijken niet in staat een buitenlandse invasie te voorkomen.
 
Strijd om Filipijnse Luzon voorbij Niet alleen de beroemde toezegging van de generaal uit het begin van de oorlog om naar de Filipijnen te zullen terugkeren, is reden voor de Amerikaanse aandacht in de archipel in februari 1945. Er zijn ook strategische motieven om de Filipijnen te veroveren. De eilanden in het centrum van de...
 
Strijd om de macht in Polen Polen betreurt in 1945 zo’n 6 miljoen inwoners die omkomen in de Tweede Wereldoorlog. Bovendien raakt 70 procent van het cultuurbezit in dat land verwoest. Op 17 januari 1945 wordt Polen van de Duitsers bevrijd. Dan begint de strijd om de macht.
 
Japans leger verdedigt eiland Okinawa Het is duidelijk dat de Amerikanen voor een betere toegang tot het vasteland van Japan Okinawa moeten veroveren. Op het eiland stuiten zij op vastberaden tegenstand van de Japanners.
 
Berlijn gesplitst in vier regio’s De bedoeling is de stad gezamenlijk te besturen en tot een democratie op te voeden. De snel aan de dag tredende tegenstelling tussen het westen en de Sovjet-Unie maakt dit plan onmogelijk. Het verhindert ook het totstandkomen van een formeel vredesverdrag met Duitsland. Zo ontwikkelen zich onder...
 
Britten veroorzaken bloedbad van Peggetz Begin mei 1945 trekken de kozakken, die voor de Duitsers hebben gevochten, over de bergpassen van Italië naar Oostenrijk en slaan hun kamp op in de vallei aan de rivier Drau. De staf van het korps vindt zijn intrek binnen de stad Lienz. Ouderen, vrouwen en kinderen slaan hun kwartier op in kamp...
 
Vliegende forten bombarderen Japan De zware strijd om de eilanden in de Marianen in de wateren voor Japan, in de winter van 1944, is nodig geweest om landingsplaatsen te verkrijgen voor de grootste bommenwerpers van de Tweede Wereldoorlog: de Boeing B-29’s. De Amerikanen zetten deze superforten in om Japan op de knieën te krijgen.
 
Joegoslavië likt zijn wonden In september 1943 krijgt het gehavende partizanenleger van de Joegoslavische maarschalk Tito de gelegenheid na herhaalde nederlagen zich opnieuw te bewapenen. Italië staakt namelijk de strijd tegen dit land. Toch duurt het nog bijna twee jaar voor de oorlog ook hier voorbij is.
 
Max Blokzijl gearresteerd Max Blokzijl (1884-1946) is een bekende pro-Duitse radiopresentator. Hij houdt wekelijks een praatje voor de radio. Voortdurend wil hij zijn luisteraars ervan overtuigen dat de Duitsers bijna gewonnen hebben. „We zijn nog nooit zo zeker geweest van onze zaak”, is een steeds terugkerende uitspraak...
 
Recalcitrante Blaskowitz tekent toch Johannes Albrecht Blaskowitz (1883-1948) is geboren in Peterswalde (Oost-Pruisen) als zoon van ds. Hermann Blaskowitz en Marie Kühn. Blaskowitz gaat de geschiedenis in als de man van de capitulaties. Op 27 september 1939 neemt hij als generaal van de Duitse infanterie de capitulatie van Warschau in...
 
Het einde van Mussolini Als de Duitse tegenstand in Italië breekt, gebeurt dit ook met Mussolini’s regering in het noorden, de Repubblica Sociale Italiana. Op 16 april 1945 komen de ministers voor de laatste keer bijeen. Drie dagen later vertrekt minister-president Mussolini onder Duits escorte naar Milaan. Op 28 april...
 
De Russen nemen Berlijn in Met de moed der wanhoop proberen Duitse militairen de Russen tegen te houden in hun opmars naar Berlijn. Het blijkt een kwestie van tijd voordat het Germaanse front bezwijkt en de Russen zich opmaken om de belangrijke hoofdstad in te nemen.
 
Oost-Nederland bevrijd De troepen van Montgomery steken op 23 maart 1945 de Rijn over bij Wesel. Het Canadese Eerste Leger moet de linkerflank van dit enorme leger beveiligen. Het Canadese 2e Legerkorps krijgt als doel de bevrijding van de Veluwe, de Achterhoek, de rest van Overijssel en de noordelijke provincies...
 
Eisenhower wijzigt strategie Zowel Russen als Amerikanen rukken op naar Berlijn. Eind maart 1945 staan de Russen op 50 kilometer afstand en houden daar halt. De Amerikanen bevinden zich dan op 440 kilometer van de hoofdstad.
 
Verkeerde geallieerde bombardementen In het laatste oorlogsjaar leggen de geallieerden op sommige plaatsen een waar bommentapijt. Niet altijd blijken de vliegtuigen in staat hun opdracht goed uit te voeren. Veel van het dodelijke materiaal komt neer op Nederlandse burgerdoelen.
 
Offensief tegen Wenen Op 28 maart bereiken de Russische troepen de Oostenrijkse grens bij Köszeg en Szombathely. Hierna begint het eigenlijke offensief tegen Wenen. De Russen veroveren de stad op 13 april 1945.
 
Aanslag op Rauter Net als in de herfst van 1944 bij Putten heeft een overval van het verzet in de nacht van 6 op 7 maart 1945 bij de Woeste Hoeve, op de verkeersweg van Arnhem naar Apeldoorn, desastreuze gevolgen.
 
Duitsers trekken zich terug achter de Rijn In februari 1945 beginnen de geallieerden het grote offensief om de vijand tot over de Rijn terug te dringen en de vernietigende slag toe te brengen.
 
De verovering van Iwo Jima In de eerste maanden van 1945 speelt zich de strijd om Iwo Jima af. Op het kleine vulkaaneiland ten zuiden van Japan levert het Amerikaanse Korps Mariniers een slag die op dat moment de wreedste en meest kostbare uit de geschiedenis van het korps wordt genoemd.
 
Geallieerden bereiken de Rijn Voor zowel de geallieerden als de Duitsers is de Rijn niet alleen een belangrijk militair doel en de laatste verdedigingslinie voor het Ruhrgebied, maar ook een belangrijke psychologische hindernis. De rivier is altijd het symbool van Duitslands kracht geweest. Op 14 februari 1945 bereiken de...
 
Duits transportschip met vluchtelingen zinkt Op 30 januari 1945 brengt de Russische onderzeeër S13 het Duitse transportschip Wilhelm Gustloff -met meer dan 9000 opvarenden aan boord, meest vluchtelingen en gewonde militairen- tot zinken. Slechts zo’n 500 mensen overleven het drama. Deze scheepsramp heeft een grotere omvang dan de bekende...
 
Voedselsituatie in West-Nederland gaat nijpen Naarmate de winter vordert, gaat de voedselsituatie in het westen van Nederland steeds meer nijpen. Op 25 januari 1945 verlagen de centrale keukens het dagelijkse soeprantsoen van driekwart tot een halve liter per persoon.
 
Duitse stad Breslau vernietigd Midden januari 1945 vallen de Russen met vier legergroepen de Duitsers aan en overweldigen Oost-Pruisen. Zij bereiken bij Elbing de Oostzee.
 
Amerikanen landen op Luzon De oorlog in de Stille Oceaan kent diverse spannende momenten. De strijd om Iwo Jima staat bekend als de bloedigste, maar Luzon is ongetwijfeld de uitgebreidste confrontatie in de Filipijnen.
 
Terugtrekken Duitse troepen in Ardennen Hoewel de Duitsers aanvankelijk aan de winnende hand zijn, worden ze door munitie- en benzinetekort en gebrek aan vuurkracht gedwongen te stoppen met het doorstoten door Frankrijk en België. Even lijkt de situatie kritiek als de weg naar Brussel voor de Duitsers vrijwel openligt, maar al snel...
 
Fel verzet tegen de arbeidsinzet Duitsland heeft arbeiders nodig. De oorlogsmachine kost zo veel levens dat de Duitsers actief gaan werven in omliggende landen. Deze strooptocht staat in Nederland bekend als de Liese-Aktion.
 
Zware strijd bij St.-Vith De eerste dagen van het Ardennenoffensief verlopen voor de Duitsers succesvol. Door de aanhoudende mist en laaghangende bewolking zijn de Amerikanen niet in staat hun luchtmacht in te zetten. Op 22 december 1944 zijn zij genoodzaakt zich uit het Belgische St.-Vith terug te trekken na het verlies...
 
Bloedbad van Malmedy Het is bekend als het ”Bloedbad van Malmedy”, hoewel het drama zich voltrekt bij het dorpje Baugnez in Frankrijk. Duitse soldaten schieten koelbloedig 86 Amerikaanse soldaten dood, nadat deze zich hebben overgegeven aan de Duitsers.
 
Amerikanen steken de Saar over In de aanloop naar het Ardennenoffensief zit er geen enkele beweging meer in het Amerikaanse front. Anderhalve week voor de grote Duitse aanval op dit gebied zien de Amerikanen kans op 6 december 1944 de rivier de Saar langs de Frans-Duitse grens boven Luxemburg over te steken.
 
Razzia in de Noordoostpolder Bij het naderen van het einde van de Tweede Wereldoorlog kampt Duitsland met een steeds groter tekort aan arbeidskrachten. Vaker dan ooit zien mensen echter kans de dwangarbeidte ontduiken. Het is de bezetters bekend dat vooral de Noordoostpolder een broedplaats van onderduikers is.
 
Walcheren bevrijd Na de verovering van Zuid-Beveland is Walcheren aan de beurt. Hier heersen de Duitsers nog. Van hieruit houden ze de toegangsweg tot de Belgische havenstad Antwerpen bezet. Het oprukkende geallieerde leger heeft een nieuwe grote aanvoerhaven nodig. De havens in Normandië zijn te klein en te ver...
 
Slagschip Tirpitz uitgeschakeld Misschien is er geen oorlogsschip in de Tweede Wereldoorlog dat zo weinig roem kent en zo tragisch aan zijn eind komt als de Tirpitz. Het voert geen enkel gevecht met een geallieerd konvooi of met een vijandelijke vloot. Het reusachtige schip moet van de ene Noordse fjord naar de andere vluchten.
 
Walcheren bevrijd Na de verovering van Zuid-Beveland is Walcheren aan de beurt. Hier heersen de Duitsers nog. Van hieruit houden ze de toegangsweg tot de Belgische havenstad Antwerpen bezet. Het oprukkende geallieerde leger heeft een nieuwe grote aanvoerhaven nodig. De havens in Normandië zijn te klein en te ver weg...
 
Verovering van Zuid-Beveland Woensdrecht is op 16 oktober bevrijd. Hierdoor zijn de Duitse troepen op Zuid-Beveland en Walcheren aan de oostkant afgesneden van de rest van het Duitse leger. Ruim een week later zetten Canadezen de aanval op Zuid-Beveland in. Deze bestaat uit twee fases: operatie Vitality I is een directe aanval...
 
Slag om Leyte in de Filipijnen De slag om de Filipijnse eilanden duurt nog steeds voort. Als de Amerikaanse armada, de grootste die ooit in de Stille Oceaan is bijeengebracht, op 20 oktober 1944 opstoomt naar de Golf van Leyte in het zuidelijke deel van de Filipijnen, ontbrandt daar een geweldige strijd. Deze duurt vijf dagen en...
 
Slag om Aken Als eerste Duitse stad bevrijden de Amerikanen op 21 oktober 1944 Aken. Maar hier zijn enkele dagen van verwoed vechten aan voorafgegaan, met 8000 doden, gewonden en vermisten als triest resultaat.
 
Opstand in dodenkamp Auschwitz Op 7 oktober 1944 breekt er een flinke opstand uit in concentratiekamp Auschwitz-Birkenau. Al maanden gaan er geruchten dat het kamp zal worden opgeheven. De onrust is voelbaar binnen de prikkeldraadomheiningen.
 
Vechten om eilanden in de Stille Oceaan Het Amerikaanse offensief in de Stille Oceaan is in de herfst van 1944 in westelijke richting gebundeld in twee krachtige doorstoten vanuit het oosten en het zuiden naar de Filipijnen.
 
Aanval op Siegfriedlinie De bevrijding van Zuid-Limburg is een direct gevolg van het geallieerde plan om om de Siegfriedlinie of Westwall heen te trekken, Aken in te nemen en vervolgens door te stoten naar het Ruhrgebied. Op die manier moet voor het einde van het jaar de oorlog ten einde zijn.
 
Van Parijs naar Brussel in acht dagen Na de enorme nederlaag bij Falaise in Normandië trekt het Duitse leger in verwarring terug over de rivier Seine. De geallieerde commandanten komen tot de ontdekking dat ze niet zo snel kunnen volgen en niet zo ver kunnen komen als ze willen. Hun bevoorradingslijnen, ontworpen voor een langdurige...
 
De bevrijding van Parijs Als de geallieerde legers uit Normandië oostwaarts trekken, is de verleiding groot om Parijs te veroveren. Toch is hiertoe niet besloten in het grote aanvalsplan dat vóór D-day is samengesteld. Alleen wanneer een stad strategische waarde heeft, zal tot inname besloten worden. Politieke betekenis...
 
Strijd om Falaise in Normandië Als Operatie Goodwood op 21 en 22 juli 1944 eindigt, is generaal Montgomery volkomen tevreden met de verovering van de Franse havenstad Caen. De Amerikaanse bevelhebber Eisenhower en anderen denken daar anders over. Zij rekenden minstens op een beslissende doorbraak naar de omgeving van Falaise...
 
Pijplijn onder Noordzee in gebruik Vanaf D-day vormt de aanvoer van brandstof voor het gemotoriseerde vervoer in Normandië een probleem voor de geallieerden. In het begin van de invasie lossen tankschepen voor de kust de brandstof, die met drijvende pijpleidingen naar opslagplaatsen op het land wordt gepompt.Vanaf 12 augustus 1944...
 
Opstand in Warschau De eerste troepen van het Rode Leger bereiken in augustus 1944 de rivier de Weichsel in Polen. Vervolgens trekken ze verder op naar de voorsteden aan de oostkant van Warschau. Daarop bindt het Poolse Binnenlandse Leger de strijd aan met de Duitse bezetting van de Poolse hoofdstad. De Polen...
 
De Marianen veroverd Voordat de Amerikanen een aanval op Japan kunnen doen, dienen zij de eilanden in de Stille Oceaan te veroveren. Dan kunnen vanaf Saipan, Tinian en Guam zware bommenwerpers opstijgen om het Japanse vasteland te bombarderen. Deze doorbraak in de lange strijd bereiken de Amerikanen op 27 juli 1944.
 
20 juli 1944: Aanslag op Hitler Een zorgvuldig voorbereide aanslag op Hitler mislukt op 20 juli 1944. De aanslag wordt gepleegd door overste graaf Claus Schenk von Stauffenberg. Deze neemt een koffer met explosieven mee naar een bespreking met Hitler in diens hoofdkwartier Wolfsschanze in Polen en verlaat zelf vroegtijdig de...
 
17 juli 1944: Het Rode Leger in Polen De zomerveldtocht van het Russische Rode Leger in de Oekraïne-sector is een onderdeel van een groot offensief dat gevoerd wordt van de Baltische landen tot aan de Balkanstaten. Russische successen verder naar het noorden, in Wit-Rusland, dwingen de Duitsers troepen te onttrekken aan Legergroep...
 
12 augustus 1944: Pijplijn onder Noordzee Vanaf D-day vormt de aanvoer van brandstof voor het gemotoriseerde vervoer in Normandië een probleem voor de geallieerden. In het begin van de invasie lossen tankschepen voor de kust de brandstof, die met drijvende pijpleidingen naar opslagplaatsen op het land wordt gepompt.
 
8 juli 1955: Strijd om Caen De strijd in Normandië loopt achter op het schema. Nog steeds is de stad Caen -vlak achter het strand- niet ingenomen. Pas op 8 juli valt het noordelijke deel van de stad. De Normandische stranden zijn op D-day voor een groot gedeelte in geallieerde handen. Op D3 (de derde dag na D-day) ligt er een...
 
Strijd om Caen De strijd in Normandië loopt achter op het schema. Nog steeds is de stad Caen -vlak achter het strand- niet ingenomen. Pas op 8 juli valt het noordelijke deel van de stad. De Normandische stranden zijn op D-day voor een groot gedeelte in geallieerde handen. Op D3 (de derde dag na D-day) ligt er een...
 
Kunsthavens klaar voor gebruik Het aan- en afvoeren van troepen en materieel op de Normandische kust vormt de eerste weken na D-day een groot probleem. Het overladen van voorraden in landingsschepen en het lossen daarvan nemen meer tijd in beslag dan is berekend. De havens raken overvol. Op 12 juni is de verwarring zo groot dat...
 
De slag om Engeland Duitsland kon niet werkloos toezien Zonder dat vergelding kwam. Daar de Tommies gingen denken: ”Duitsland, och dat is een lam.” In Berlijnse oorlogskringen Zijn ze nu zo wonder blijWant een zeer moorddadig wapen Gaf de Führer ons er bij.
 
6 juni 1944: D-day De grootste invasie over zee uit de wereldgeschiedenis start in de vroege ochtend van 6 juni 1944. Het is D-day, Decision Day, de dag der beslissing.
 
Het verzwegen lot van de slachtoffers De Amerikaanse journalist George Weller bezocht in 1945 het door een atoombom verwoeste Nagasaki. Hij ontdekte een mysterieuze ziekte. Meer dan de helft van de overlevenden overleden binnen enkele weken, hoewel de bom zelf hen ongedeerd had gelaten. Radioactieve vergiftiging was onbekend. En de...
 
„Watervallen van vuur regenden uit de lucht” Miyako Kubo vecht moedig tegen de tranen die in haar ogen opwellen. ”Watervallen van vuur regenden uit de lucht”, herinnert zij zich. Zij beschrijft Amerikaanse brandbommen die naar beneden kwamen. De 76-jarige Japanse huisvrouw was een meisje van zestien.
 
Ruïne en vredesmonument Het moest een symbool worden van de welvaart in Hiroshima en de gelijknamige provincie; een gebouw waarin de nieuwste technische snufjes tentoongesteld zouden worden.
 
„Grootste vergissing in de geschiedenis” „Een interessante bijkomstigheid”, noemt de Duitse natuurkundige Albert Einstein zijn theorie die de basis vormt voor kernwapens. Als hij veertig jaar later in de Verenigde Staten van het bombardement op Hiroshima hoort, verzucht hij: ”Och, wee. Het is zover. En de wereld is er nog niet klaar...
 
Beslissing op het laatste moment Top secret: de atoombom moet er komen. Wil het atoomproject succesvol zijn, dan moet de bom vallen. Doelwit is Japan, besluiten Winston Churchill en Franklin Roosevelt in september 1944. De verwoestende atoomaanvallen op het land van de rijzende zon staan op papier. Welke steden slachtoffer zijn...
 
„Elke dag dacht ik dat ik morgen zou sterven” De 19-jarige verpleegster Takako Kaneto was een van de vele mensen die de zesde augustus precies zo waren begonnen als de andere dagen. Maar toch eindigde deze dag heel anders. Voor duizenden was het aardse leven op die avond al afgelopen. Maar Takako Kaneto bleef leven. ”Ik vind het niet erg om te...
 
„Een laatste, ernstige, ontzagwekkende waarschuwing” Vanwege zijn beperkte omvang noemden de Amerikanen de atoombom die zij op 6 augustus 1945 afwierpen ”Little boy”. Kleine jongen, alsof het ging om een klein, onschuldig ventje. Maar zo onschuldig was het strijdmiddel niet. Het projectiel doodde in één klap tienduizenden inwoners van de Japanse stad...
 
Atoombommen op Japan Hiroshima was zo’n stad waar bezoekers graag kwamen. Het was er altijd bedrijvig. Boten voeren over de rivieren door de dichtbebouwde wijken naar de zee. Moderne art-decogebouwen stonden naast eeuwenoude tempels en traditionele Japanse woningen. Echt een mooie stad.
 
Bombardement verwoest Westkapelle WESTKAPELLE - Zestig jaar geleden verdween de Tuin van Zeeland onder water. Bombardementen op de dijken bij Westkapelle, Vlissingen en Veere veranderden Walcheren in een binnenzee. De bewoners betaalden voor hun vrijheid een hoge prijs.
 
Prins Bernhard: de legende voorbij In ieder geval voor een kleine groep (hoog)bejaarde veteranen staat het buiten kijf dat het optreden van prins Bernhard in de Tweede Wereldoorlog in het algemeen en tijdens de Slag om Arnhem in het bijzonder glorieus was. De prins en zijn getrouwen getroostten zich moed, ontberingen en inspanningen...
 
Boerderij voor gedeserteerde Duitsers Nederlandse onderduikers die gedeserteerde Duitse militairen bewaken. Dat was eind 1944 de opmerkelijke situatie op de boerderij van Jozef Kerkvliet in het Overijsselse Heeten. Op 2 september werd om 9.00 uur ’s ochtends de staf geïnstalleerd en het krijgsgevangenenkamp Prins Bernhard officieel...
 
In een gammel bootje de Noordzee over Goed en bloed stelden enkele honderden Nederlanders tijdens de oorlog in de waagschaal voor een oversteek naar Engeland. De één nam een kano, de ander een gammel motorbootje of een houten sloep. Wat waren hun drijfveren? „Een mix van vaderlandsliefde, zucht naar avontuur, trouw aan het koningshuis...
 
Het gelijk van ‘een rechtse avonturier’ „Parijs! Gekwetst Parijs! Gebroken Parijs! Gemarteld Parijs! Maar bevrijd Parijs! Bevrijd door zichzelf, bevrijd door zijn volk met de hulp van de legers van Frankrijk, met de hulp en steun van geheel Frankrijk, het Frankrijk dat vecht, het enige Frankrijk, het ware Frankrijk, het eeuwige...
 
Schuilkelder voor half Maastricht De plannen waren serieus. Hier, in de mergelgrotten bij Maastricht, zouden 47.500 inwoners van de stad een veilig heenkomen moeten kunnen zoeken zodra het oorlogsgeweld uitbrak. Zo ver is het nooit gekomen: de schuilkelder is slechts op veel kleinere schaal in gebruik geweest. Toch vertelt de Sint...
 
Kogelgaten in de John Frostbrug Een Duitser kwam, met een witte vlag aan zijn geweer, naar het ingesloten groepje Britten dat onder leiding van John Frost de noordelijke oprit van de Arnhemse Rijnbrug had veroverd. „Geef u over”, was zijn boodschap. De Britten hadden ondanks hun benarde positie hun humor nog niet verloren. „I am...
 
Landing onder dekking van mist en wind Laaghangende bewolking, een harde wind en hoge golven. Geen weer voor een invasie, oordeelde de Duitse generaal Rommel op 5 juni 1944, en hij vertrok naar Berlijn. Zijn opponent aan de andere kant van het Kanaal dacht er anders over en liet zijn manschappen plaatsnemen in de landingsvaartuigen. De...
Subdossiers
  • Verberg alle subdossiers
  • Slag om Arnhem
  • Arnhems dagboek
  • Animatie invasie D-day
  • Voorbereidingen D-day
  • D-day
  • Concentratiekampen
  • Atlantikwall
  • Normandië
  • Wapens
  • Oostfront
  • Oradour
  • Persoonlijke herinneringen
  • Week na week
  • Atoombommen op Japan
  • Winston Churchill
  • Overigen
Fotomap
Toen en nu
D-Day extra foto's
Wapens WW2
RD.nl is de site van het Reformatorisch Dagblad en een onderdeel van de Erdee Media Groep.