Onderwijsinspectie ziet toe op burgerschapsvorming
DEN HAAG - De onderwijsinspectie gaat scholen kritisch beoordelen op de vraag wat zij doen aan burgerschapsvorming. Daarbij komt ook aan de orde of zij hun leerlingen op de juiste manier voorbereiden op deelname aan de democratische samenleving.
Die boodschap klonk dinsdag in Den Haag op een congres over burgerschapsvorming. Sinds 1 februari moeten alle basis- en middelbare scholen daar aandacht aan besteden. Burgerschapsvorming is geen nieuw vak, maar bestaat uit drie onderdelen -democratie, identiteit en sociale participatie- die bij bestaande vakken als geschiedenis, maatschappijleer en godsdienst onderwezen moeten worden.
Het congres in Den Haag was bedoeld om scholen aan ideeën te helpen. Het leerplaninstituut SLO overhandigde een nota over burgerschapsvorming aan minister Van der Hoeven (Onderwijs). Bij de totstandkoming ervan was ook hogeschool Driestar educatief betrokken.
„Bij alle onderdelen gaat het om de centrale vraag hoe scholen vanuit hun eigen levensbeschouwing kunnen bereiken dat de leerlingen op een goede manier deelnemen aan onze pluriforme samenleving”, zegt Jeroen Bron, schrijver van de nota. „Concreet denken we aan vragen als: Hoe ga je om met andersdenkenden? Hoe los je conflicten op? Wat betekent een grondrecht als de vrijheid van meningsuiting?”
De onderwijsinspectie controleert nu al wat scholen aan burgerschapsvorming doen, zegt Bron. „Ze beperkt zich op dit moment tot de procedurele kant. Hebben scholen visie op burgerschapsvorming en hoe zijn ze daar concreet mee bezig? Een stap verder is de inhoudelijke kant. Wat is goede burgerschapsvorming en wat niet? Ook daar zal de inspectie zich in de toekomst nadrukkelijk mee bezig gaan houden.”
Moskeebezoek scholen
Een onderdeel van burgerschapsvorming kan het bezoeken van een moskee zijn. Dat leidt in het reformatorisch onderwijs tot verdeeldheid. Zo blies scholengemeenschap Pieter Zandt in Kampen een voorgenomen bezoek aan de moskee af, omdat ouders bezwaar maakten. Daarentegen gingen leerlingen van het Goudse Driestarcollege onlangs wel naar de moskee.
Het moskeebezoek van de Pieter Zandt, dat voor 9 maart op de agenda stond, was een initiatief van godsdienstleraren. Het bestuur was er niet van op de hoogte, bevestigt drs. D. Vogelaar, voorzitter van de centrale directie, desgevraagd. „We hebben ooit met het bestuur de kaders afgesproken waarin begeleide confrontatie plaatsvindt. Ik hoef niet elke concrete invulling daarvan met het bestuur te bespreken.”
Dat het moskeebezoek zo veel ophef zou veroorzaken, had Vogelaar niet verwacht. „We hebben er eerder op school over gesproken. Toen waren de reacties verdeeld, maar niet zodanig dat we dachten: Dit moeten we niet doen. Kennelijk is moskeebezoek nog erg omstreden, hoewel we ook teleurgestelde reacties hebben gehad op het afblazen ervan.” Als alternatief kregen de leerlingen een video te zien.
Het bestuur van de Nebimoskee in Kampen reageert teleurgesteld. „Ik ben niet boos, maar verbaasd”, zegt woordvoerder Bahadi. „Dat alleen ouders bezwaar hebben gemaakt, geloof ik niet zo. We gaan uitzoeken wat hier nog meer achter zit. Ik vind het heel jammer, omdat de integratie moet doorgaan.”