25-09-2006 11:07
| gewijzigd 25-09-2006 11:11
| W. G. Hulsman
Vanuit het historische stadje Stolberg in het Harzgebergte slingert een lange trap omhoog. Langs de Martinikerk voert hij naar het kasteel boven op de berg waar eeuwenlang de graven en vorsten van Stolberg-Stolberg woonden. Een flinke klim.
Boven aan de trap staat sinds zaterdag een klein monument van een jong meisje: gravin Juliana van Stolberg (1506-1580). „Juliana staat vanaf vandaag weer levendig voor ons. Als het ware om ons jeugdig en vriendelijk op het kasteel te ontvangen en welkom te heten. Voor altijd”, zegt Jost Christian vorst zu Stolberg-Stolberg, een verre nazaat van Juliana.
De vorst is met zijn hele familie naar het stadje gekomen. Deze zaterdagmorgen is er eerst een kerkdienst voor de familie. Nu, bij het begin van de herdenking, klinken ter ere van hem en zijn familie saluutschoten van de Stolbergse schutterij. De knallen weerkaatsen in het smalle dal. Voor het stadje is het bijzonder de vorst die aan het einde van de Tweede Wereldoorlog als jongen van vijf naar het Westen moest vluchten, weer officieel te ontvangen.
Een bijzondere rol is weggelegd voor de jongste dochter van de vorst, prinses Juliana. Zij stond model voor het beeld en deze dag onthult het 12-jarige meisje samen met haar vader en burgemeester Ulrich Franke het monument. Voorzichtig trekt zij de oranje strik los. Het oranje kleed glijdt van het monument af.
Wat tevoorschijn komt is een beeld van een meisje van een jaar of twaalf, want ongeveer op die leeftijd vertrok Juliana uit Stolberg om aan een ander hof haar verdere opvoeding te krijgen. In de ene hand heeft zij een boek, alsof ze op weg is naar de kerk. In de andere hand een vogeltje. „Dat verbeeldt dat ook een gravinnetje gewoon speelde”, aldus de maker van het beeld, kunstenaar Bernd Göbel.
Kinderen van de Stolbergse basisschool zingen van de kleine Juliana van Stolberg. „Daar boven op de berg woonde Juliana. In het slot. Wij vereren haar zeer.” Al zingend wijzen zij naar het kasteel, dat er nog vervallen uitziet, maar over een jaar of tien weer gerestaureerd moet zijn. Dan zal het publiek weer kunnen zien hoe mooi de familie zu Stolberg-Stolberg ooit woonde. De vorst zal dan weer enkele kamers ter beschikking krijgen. De vorst, het kasteel en de stad horen immers bij elkaar, vinden de Stolbergs.
Niet alleen de Stolbergs hebben iets met Juliana van Stolberg. Ook Nederlanders. Zij is immers de moeder des vaderlands, zo wordt een- en andermaal benadrukt. Daarom is een vertegenwoordiger van de Nederlandse ambassade in Berlijn bij de onthulling aanwezig. Hij benadrukt de nauwe banden tussen Nederland en de Duitse adel: prins Hendrik, prins Bernhard, prins Claus. Het is goed dat er nu ook voor Juliana een standbeeld is, zegt ambassaderaad Ferdinand Dorsman.
Er is niemand van de koninklijke familie aanwezig op deze gedenkwaardige dag. Dat vinden de Nederlanders die bij de onthulling aanwezig zijn, van wie een aantal in Zeeuwse klederdracht, een gemis. De Nederlandse vlag wappert in het stadje, maar iemand van de Oranje-Nassaus erbij had de feestdag waarop de Nederlandse historica Reinildis van Ditzhuyzen ook een boek over Juliana presenteerde, nog feestelijker gemaakt.
