„Verplicht internetfilter bibliotheek mag niet”

Dat stelt prof. mr. Tom Barkhuysen, hoogleraar staats- en bestuursrecht aan de Universiteit van Leiden, in een donderdag openbaar gemaakt juridisch advies aan het Sectorinstituut Openbare Bibliotheken (SIOB).

Het stadsbestuur van Capelle aan den IJssel maakte vorige maand bekend bibliotheken ertoe te willen verplichten filters op hun computers te installeren, zodat kinderen niet onverwacht in aanraking komen met porno of extreem geweld op internet.

Het SIOB heeft juridisch advies ingewonnen over de vraag of een gemeente het recht heeft internetfiltering te eisen. Openbare bibliotheken hebben in de ogen van het SIOB de taak om alle burgers vrije toegang tot informatie, kennis en cultuur te bieden, zodat zij zich bewust, kritisch en actief kunnen bewegen in de maatschappij. Wel hebben bibliotheken een eigen verantwoordelijkheid om er voor te zorgen dat bezoekers veilig kunnen internetten, aldus het SIOB.

Prof. mr. Barkhuysen concludeert in zijn advies dat het in strijd is met de vrijheid van meningsuiting en informatievrijheid wanneer gemeenten openbare bibliotheken verplichten tot een internetfilter. „Deze grondrechten worden beschermd in artikel 10 van het Europees Verdrag voor de rechten van de Mens en artikel 7 van de Grondwet.”

Volgens Barkhuysen hebben bibliotheken tot taak vrije toegang te bieden tot informatie. „Dit betekent dat er van overheidswege geen censuur wordt gepleegd op die toegang, tot informatie, kennis en cultuur. Met de plaatsing van een filter is dat het geval.”

De Leidse hoogleraar vindt een dergelijke maatregel bovendien niet gewenst, omdat bibliotheken ook andere maatregelen kunnen nemen om bescherming te bieden tegen het bezoeken van ongewenste sites.

Verder zouden volgens Barkhuysen gemeenten op grond van de Algemene wet bestuursrecht en de Gemeentewet niet bevoegd zijn bibliotheken tot filtering te verplichten.